Hamas'ın yeni lideri kim olacak: Seçim Meşal ve el-Hayya arasında geçiyor

GAZETE PENCERE - Filistin'in Gazze Şeridi'ni yöneten İslami Direniş Hareketi (HAMAS), Siyasi Büro Başkanını belirlemek için yürüttüğü iç seçim sürecinde son aşamaya geldi. Örgüt içinden kaynaklara göre liderlik yarışı, Halid Meşal ile Halil el-Hayya arasında yoğunlaştı.

HAMAS, seçim süreci tamamlanana kadar siyasi büro başkanının görevini üstlenen 5 üyeli geçici bir liderlik konseyi tarafından yönetiliyor. Hareketin siyasi yapısıyla liderlik mekanizması arasında bağlantı sağlayan yeni "Şura Konseyi"nin seçimi ise daha önce tamamlandı.

HAMAS'ın iç tüzüğüne göre, 80'in üzerinde üyeden oluşan Genel Şura Konseyi, siyasi büro üyeleri ile örgüt liderini belirliyor. Konsey üyeleri, Gazze Şeridi, Batı Şeria ve yurt dışı yapılanmalarında, İsrail hapishanelerindeki tutuklular da dahil olmak üzere 4 yılda bir yapılan seçimlerle belirleniyor.

"YENİ LİDERİN SEÇİLMESİ AN MESELESİ"

Fransız medyasına konuşan kaynaklar, HAMAS'ın üç ana bölgede iç seçimlerini tamamladığını ve siyasi büro başkanının belirlenmesinin "an meselesi olduğunu" ifade etti. Yeni liderin seçilmesinin ardından resmi açıklamanın büyük olasılıkla ramazan ayı içinde yapılması bekleniyor.

Hamas içinden iki ayrı kaynak, seçilecek liderin siyasi büroyu istisnai bir geçiş süreci kapsamında 1 yıl boyunca yöneteceğini, ardından örgütün danışma ve liderlik yapıları için 4 yıllık yeni seçim sürecine gidileceğini belirtti.

Yeni liderin, başta ABD ve İsrail olmak üzere uluslararası aktörlerin silahsızlanma çağrıları ile HAMAS'ın silah bırakmayı reddeden mevcut tutumu arasında denge kurmaya çalışacağı değerlendiriliyor.

Gazze’de halk temkinli

Gazze Şeridi’nde yaşayan bazı Filistinliler ise lider değişiminin günlük yaşamları açısından büyük fark yaratmayacağını düşünüyor.

Kuzey Gazze’den yerinden edilerek bölgenin orta kesimine geçen 40 yaşındaki bir Filistinli, "Bizim için kazananın kim olduğu önemli değil; acılarımızı hafifletecek bir yönetime ihtiyacımız var" ifadelerini kullandı.

HAMAS, İsrail’in şartları altında silahsızlanmayı reddetmeye devam ederken, yönetimin devredilmesini kolaylaştırabilecek adımlar atabileceğini belirtiyor.

MEŞAL VE EL-HAYYA KİMDİR?

1956'da Batı Şeria’da doğan Halid Meşal, hareketin yurt dışı yapılanmasının liderlerinden biri ve geçmişte siyasi büro başkanlığı görevini yürüttü. HAMAS içindeki bazı isimler tarafından "pragmatik ve görece ılımlı" bir figür olarak değerlendiriliyor.

1960 doğumlu Halili el-Hayya ise Gazze’deki HAMAS yönetiminin önde gelen isimlerinden biri olarak biliniyor ve örgütün müzakere heyetine liderlik ediyor. Hareket içindeki kaynaklara göre el-Hayya, Hamas’ın askeri kanadının desteğine sahip.

Hamas’ın eski siyasi lideri İsmail Haniye'nin, İran'da 2024'te suikast sonucu hayatını kaybetmesinin ardından liderliği Yahya Sinvar devralmıştı. Sinvar’ın aynı yıl Gazze'nin Refah kentinde İsrail güçleriyle çıkan çatışmada öldürülmesinin ardından HAMAS, Muhammed Derviş başkanlığında 5 kişilik bir liderlik konseyi oluşturmuştu.

Yeni liderin belirlenmesiyle birlikte HAMAS'ın siyasi yönelimi ve bölgesel dengelere yaklaşımının nasıl şekilleneceği yakından izleniyor.