İran'daki protestoların faturası: 5 binden fazla ölü iddiası, 24 bin gözaltı

GAZETE PENCERE - İran’da Tahran esnafının başlattığı enflasyon ve ekonomik krize karşı protestolar rejim karşıtı protestolar dönüşmüş rejim güçleri ise sokağa çıkan sivil halka silahlarla saldırmıştı.

Ölü sayısı hakkında çeşitli spekülasyonlar var. Reuters'a isminin açıklanmaması kaydıyla konuşan bir İranlı yetkili, ölü sayısının en az 5 bin olduğunun doğrulandığını, bunların yaklaşık 500'ünü güvenlik güçlerinin oluşturduğunu dile getirdi.

"Masum İranlıların öldürülmesinden terörist ve silahlı isyancıların sorumlu olduğunu" savunan yetkili, en yüksek can kaybının ağır çatışmaların yaşandığı ülkenin kuzeybatısındaki Kürt bölgelerinde kaydedildiğini bildirdi. Ölü sayısına ilişkin nihai bilançoda belirgin bir artış beklenmediğini kaydeden İranlı yetkili, İsrail ve yurt dışındaki silahlı grupların sokağa çıkanları desteklediğini öne sürdü.

Norveç merkezli insan hakları örgütü Hengaw da Aralık ayı sonunda görülen en ağır çatışmalardan bazılarının Kürt bölgelerinde yaşandığını aktardı.

24 BİNDEN FAZLA GÖZALTI

ABD merkezli İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRNA) Cumartesi günü ölü sayısının üç bin 308'e ulaştığını açıklamış, 4 bin 382 vakanın da incelendiğini belirtmişti. Ajans, 24 binden fazla da gözaltı olduğunu doğrulamıştı.

İDAM EDİLEN YOK

İran yargısı, kitlesel protestolarla bağlantılı olarak şu ana kadar hiçbir idam cezası verilmediğini açıkladı. Devlet kanalı IRIB News'in aktardığına göre yargı sözcüsü, titizlik gerektirdiğini ve uzun olduğunu belirttiği sürecin aylar ya da yıllar sürebileceğini kaydetti.

Sözcü, protestolara katılan bazı eylemcilerin İsrail ve ABD istihbaratlarıyla bağlantılı "paralı askerler" olduklarını öne sürdü.

Eylemlerle bağlantılı olarak gözaltına alınan İrfan Sultani'nin idam edileceği iddiaları dünya çapında tepkilere neden olmuş, Tahran iddiaları

Diğer yandan Tahran Başsavcısı Ali Salehi, ABD Başkanı Donald Trump'ın, İran'ın gözaltındaki yüzlerce protestocuya yönelik idam cezalarını durdurduğu yönündeki ifadelerini geri çevirdi. Salehi, gösterilere verilecek yanıtın "kararl, caydırıcı ve hızlı" olacağını söyledi.

Ülkenin ruhani lideri Ayetullah Ali Hamaney de Cumartesi günü yaptığı açıklamada sorumluların cezasız kalmayacağını ifade etmişti. Protestolardaki can kayıplarından ABD Başkanı Trump'ın sorumlu tuttuklarını belirten Hamaney, "fitnecilerin belini kıracaklarını" dile getirmişti.

Trump, cuma günü Tahran'ın 800'den fazla protestocunun idamını iptal ettiğini öne sürerek İran'a bu kararından dolayı teşekkür etmiş, ancak söz konusu iddiasına bir kaynak sunmamıştı.