AB Vatandaşlığı Hakkındaki Yorumlarda Neler Tartışılıyor: Euvatandas Hukukçuları Ülke Bazlı Şikayetleri İnceledi

AB vatandaşlığı, Avrupa Birliği üyesi bir ülkenin vatandaşı olma statüsünü ifade eden oldukça geniş bir kavramdır. Bununla birlikte, her devlet birkaç farklı göçmenlik programı sunmaktadır. Bu nedenle, Avrupa pasaportu alma konusunu araştıran birçok kişi; ülkeler, prosedürler ve mevzuat konusunda sıkça kafa karışıklığı yaşamaktadır. Bu durum, yorumlarda gerçeklerin beklentilerle örtüşmemesi nedeniyle tartışmaların ve şikayetlerin ortaya çıkmasına yol açmaktadır.

Euvatandas hukukçuları, popüler göçmenlik rotaları üzerinden nelere dikkat edilmesi gerektiğini ve düzinelerce program arasında kafa karışıklığının nasıl önlenebileceğini editör ekibimize açıkladı.

​Popüler Dört Rota ve Tipik Şikayetler

Her AB vatandaşlığı programı; kimlerin statü için başvurma hakkına sahip olduğunu, bunun için hangi belgelerin gerektiğini, kararların hangi süreler içinde alındığını ve başvuru sahibinin sonuç olarak hangi belgeleri alacağını belirleyen ilgili devletin mevzuatına tabidir.

– Euvatandas hukukçuları, "Birçok kişi hatalı bir şekilde AB vatandaşlığının tüm devletler için ortak, belirli bir belge türü almayı gerektirdiğini düşünüyor," diye açıklıyor. "Bu durum kafa karıştırıcı. Göçmenler, her yerde sürecin ve sürelerin yaklaşık olarak aynı olduğunu sanıyor: naturalizasyon 10 yıl, repatriasyon ise 2 yıl gibi. Ancak durum böyle değil. Örneğin, Almanya'da repatriasyon başvurusunun incelenmesi için 3 aya kadar süre tanınırken, Romanya'da bu süre 2 yılı bulabiliyor. Öte yandan, Almanya'da milliyetin kanıtlanması gerekirken, Romanya'da belirli topraklara olan aidiyetin kanıtlanması gerekmektedir."

Aradaki farkı anlamak için pratik vakaları incelemekte fayda var. Karşılaştırma yapmak amacıyla Euvatandas hukukçuları, Türk göçmenler arasında popüler olan dört ülkedeki repatriasyon programlarını örnek gösteriyor.

​Yunanistan

Yunanistan vatandaşlığını repatriasyon yoluyla almak için ebeveynler, büyükanne ve büyükbabalar dahil olmak üzere 3. kuşağa kadar Yunan kökenli olunduğunun kanıtlanması gerekir. Mevzuata göre bekleme süresi 18 aya kadardır (https://www.ypes.gr/UserFiles/f0ff9297-f516-40ff-a70e-eca84e2ec9b9/nomos-3284-10112004.pdf).

Yunanistan'a giden bir repatriant yorumunda şöyle yazıyor:"Eğer Yunanistan'da oturma izniniz yoksa, başvuruyu kendi ülkenizde ikamet ettiğiniz yere yapmanız gerekir. Bekleme süresi yaklaşık 5 yıl. Dil öğrenmeniz ve konsoloslukta mülakata girmeniz şart."

– Euvatandas hukukçusu şikayeti şöyle yorumluyor: "Burada hemen dikkat edilmesi gereken nokta, başvuru yapmak için o ülkede oturma izniyle yaşama zorunluluğunun tüm ülkeler için değil, özellikle Yunanistan için geçerli olduğudur. Örneğin Romanya'da başvurunuzu sadece konsolosluğa değil, doğrudan Bükreş'e de yapabilirsiniz. Ayrıca her ülke dil bilme ve mülakata girme şartı koşmaz. 5 yıllık bekleme süresine gelince; bu rakam, konsolosluklardaki uzun kuyrukların neden olduğu bir abartı ile dile getirilmiştir."

Almanya

Yasaya göre (https://www.bva.bund.de/DE/Services/Buerger/Migration-Integration/Spaetaussiedler/spaetaussiedler_node.html), repatriasyon yoluyla Almanya vatandaşlığı başvurularının incelenmesi 4 aya kadar sürmelidir. Başvuru sahibinin standart belge paketinin yanı sıra; tüm aile üyelerinin pasaportları ve doğum belgeleri, çalışma geçmişi belgesi ve (erkekler için) askerlik belgesi sunulmaktadır.

– Almanya'ya giden bir göçmen şu yorumu paylaşıyor:"Avukatla birlikte belgeleri teslim ettik ama şimdi büyük çocukların doğum belgelerini yeniden tercüme ettirmemiz için zorluyorlar. Bu olay Osnabrück şehrinde yaşanıyor. Başvuru yapalı bir yıl oldu ama benden hala belge talep etmeye devam ediyorlar."

– Euvatandas hukukçusu yorumu şöyle değerlendiriyor: "Almanya'da aile üyelerinin belgelerinin, diğer ülkelerde olduğu gibi başvuru sahibinin isteğine bağlı olarak değil, en baştan zorunlu olarak sunulması gerektiğini anlamak önemlidir. Ayrıca Almanya'da tüm prosedürler ve süreler, başvurunun yapıldığı eyalete göre ciddi şekilde değişiklik göstermektedir. Örneğin, şu anda en hızlı statü verilen yer Nürnberg (Bavyera) iken; Osnabrück'te (Aşağı Saksonya) bürokrasi oldukça hantal işlemektedir."

Almanya'da belge paketini hazırlamak ve bu belgelerin avukat yardımı olmaksızın kabul edilmesini sağlamak çoğu zaman son derece zordur. Bu durum sadece Euvatandas'ın tecrübeleriyle değil, göçmenlerin yorumlarıyla da doğrulanmaktadır.

Litvanya

Litvanya vatandaşlığını repatriasyon yoluyla almak için oturma izni, dil bilme zorunluluğu veya Anayasa sınavı gerekmemektedir. Bu hak, Litvanyalıların 3. kuşağa kadar olan torunlarına ve Litvanya vatandaşlarının 4. kuşağa kadar olan torunlarına tanınmaktadır. Başvuru, Göç Dairesi MIGRIS (https://www.migracija.lt/noriu-gauti-teis%C4%97s-atkurti-pilietyb%C4%99-pa%C5%BEym%C4%97jim%C4%85) üzerinden yapılmaktadır.

– Litvanya'ya giden bir repatriant şu şikayette bulunuyor:"MIGRIS'ten başvurumun kabul edilmediğine dair ret aldım. Her şeyi en baştan yapmam ve yeniden başvurmam gerekiyor."

– Euvatandas hukukçusu şikayeti şöyle yorumluyor:"Başvurunun iade edilmesi, Litvanya programı için standart bir uygulamadır. Hataları önlemek amacıyla, burada başlangıçta bir ön online başvuru gönderilir. Eğer bir şeyler yanlış yapılmışsa, düzeltilmesi için iade edilir. Ancak her şey doğru olduğunda belgeler asıl başvuru için sunulabilir. Orijinal belgeleri konsolosluğa veya MIGRIS'e getirmek için 4 aylık bir süre tanınır. Bu durum, tüm evrak paketinin tek seferde sunulması gereken diğer programlara kıyasla çok daha kolaylık sağlamaktadır."

– Litvanya'ya giden bir repatriant şöyle yazıyor:"Vatandaşlığımın iptal edilmek istendiğine dair bir mektup aldım; çifte vatandaşlık kriterlerinden birine uyup uymadığımı belirlemek için belge sunmamı istiyorlar."

– Euvatandas yetkilileri şöyle açıklıyor:"Çoğu ülkenin (Romanya, Almanya, Yunanistan) aksine Litvanya, istisnai durumlar haricinde çifte vatandaşlığa izin vermemektedir. Bu nedenle, repatriasyon sürecinde bile mevcut vatandaşlığınızdan vazgeçmeniz istenebilir. Ayrıca, Litvanya pasaportunu aldıktan sonra yeni göçmenlik programlarına karşı dikkatli olmalısınız; zira başka bir vatandaşlık daha alırsanız, Litvanya vatandaşlığınızı otomatik olarak kaybedebilirsiniz."

Romanya

Repatriasyon yoluyla Romanya vatandaşlığı, birçok kişinin bu programdan yararlanma hakkına sahip olması nedeniyle Türk vatandaşları arasında en popüler seçenektir (Romanya Vatandaşlık Kanunu'nun 11. Maddesi https://legislatie.just.ro/public/detaliidocument/121439). Yasalar oturma izni alınmasını gerektirmez; belgelerin herhangi bir konsolosluğa veya doğrudan Bükreş'teki ANC'ye sunulmasına imkan tanır ve en önemlisi, diğer pasaportların korunmasına izin verir.

– Romanya'ya giden bir repatriant şöyle yazıyor:"Akrabalık bağını kanıtlamak için gereken belgeler şunları içeriyordu: benim pasaportum ve doğum belgem, babamın pasaportları, babamın doğum belgesi ve dedemin pasaportu."

– Euvatandas avukatı şöyle açıklıyor:"Bu yorumda yazar, yalnızca programa hak kazandıran atasıyla olan akrabalık bağının takibini belirtmiş. Üstelik bu en basit vakadır. Ancak bu, belgelerin tam listesi değildir. Örneğin, akrabalık bağı kadın soyundan (anne veya büyükanne) geliyorsa, evlilikle birlikte değişen soyadlarının kanıtlanması ihtiyacı doğar. Eğer birden fazla evlilik yapılmışsa; boşanma belgeleri, eşlerin ölüm belgeleri vb. evraklar gerekebilir. Bu nedenle, Romanya vatandaşlığına dair yorumları ve belge listelerini okurken yasaları kontrol etmeli veya en iyisi bir uzmandan yardım almalısınız."

Yorumlarda Neden Bu Kadar Çok Çelişki Var?

AB vatandaşlığı hakkındaki yorumları okurken, yazarın kişisel durumunu da göz önünde bulundurmak gerekir. Söz konusu ülke ve prosedür aynı olsa bile, kendi belgelerinizi başkasınınkilerle bir tutmamalısınız. Ayrıca, duyguları gerçeklerle karıştırmak veya hukuk danışmanlığına dair yorumları devlet kurumlarının ve göç idarelerinin işleyişine yönelik şikayetlerle bir tutmak büyük bir hata olacaktır.

– Euvatandas hukukçusu şöyle bir açıklamada bulunuyor:"Bazen müşterilerimiz, Euvatandas.tr hakkında yorum bırakırken vatandaşlık komisyonunun kararını bekleme sürelerinin uzunluğundan bahsediyorlar. Özellikle ANC'nin düşük kapasiteyle çalıştığı pandemi döneminde bu tür geri bildirimler oldukça fazlaydı. Ancak hukukçuların bu sürece müdahale etme imkanı yoktur. Eğer birisi size belirli bir tarihte pasaport alacağınızın garantisini veriyorsa, bu bir aldatmaca veya reklam tuzağıdır."

Yorumların oldukça çelişkili olması nedeniyle, uygun prosedürü ve hukuk firmasını seçmek bazen zorlu bir sürece dönüşebilir. Ancak duygulara ve kişisel detaylara takılmak yerine yalnızca temel sinyallere odaklanırsanız, doğru çözümü bulmak çok daha kolay olacaktır.

Romanya Neden Sık Sık Daha Anlaşılır Görünür?

Türk vatandaşları için Romanya vatandaşlığı programı, daha erişilebilir olması nedeniyle diğerlerinden ayrılmaktadır. Romanya'nın tarihi toprakları olan Dobruca'da (Köstence, Tulça, Mecidiye, Mangalya şehirleri) yaşamış kişilerin soyundan gelenler Romanya pasaportu alabilirler. Ayrıca, bu prosedür bugün farklı ülkelere (Romanya, Bulgaristan, Moldova, Ukrayna) ait olan toprakları kapsadığı için internette hakkında çok sayıda yorum bulunmaktadır. Her bir ülkenin vatandaşı kendi bölgesinden bahsettiği için bu durum yorumlarda kafa karışıklığına yol açabilmektedir.

Bu nedenle, yorumları ve şikayetleri okurken şu noktaları belirleyin:

• Başvuru sahibinin hangi ülke vatandaşı olduğu.
• ​Programın mevzuatın hangi versiyonuna göre yürütüldüğü. Yorumun tarihine dikkat edin, çünkü kanun değişmiş olabilir.
• ​Yazarın prosedürün hangi aşaması hakkında yazdığı ve bu aşamadan kimin sorumlu olduğu.

Hukuki danışmanlık hizmetinin kalitesini değerlendirirken ise sonucun alınıp alınmadığını belirleyin. Duygular değişkenlik gösterebilir, ancak hedefe ulaşılması birincil derecede öneme sahiptir.