Alabora olan gemi sabıkalı çıktı: Dört ayda 2 denetimden geçmiş

GAZETE PENCERE - Girne’den Taşucu’na gitmek üzere 30 Ağustos’ta hareket eden katamaran tipi Türk yolcu gemisi, kalkışından kısa süre sonra alabora oldu. Gemide mürettebat dahil 267 kişinin bulunduğu belirtildi. Kazanın ardından başlatılan çalışmalarda 241 kişi kurtarılırken, 8 kişinin yaşamını yitirdiği, 18 kişiye ise henüz ulaşılamadığı açıklandı.

23 YIL ÖNCE KAZA YAPTIĞI HALDE SEFERLERE DEVAM ETTİ

Filo Gemi Acentalığı Lojistik ve Taşımacılık şirketine ait olan Filo Jet’in batması, denetim ve ihmal tartışmalarını da gündeme getirirken; geminin 23 yıl önce aynı hatta yine kaza yaptığı ortaya çıktı. 2003 yılında İris Jet adıyla Meltem Deniz Otobüsü İşletmeleri tarafından işletilen geminin ön tarafı 26 Ekim’de Taşucu Limanı’na yaklaşırken rıhtıma çarptı. Gemi jurnaline “küçük kaza” olarak kaydedilen kazadan sonra gemi seferlerine devam etti. 10 gün sonra ise gemide ciddi su girişi tespit edildi ve seferler tamamen durdu.

Bu olayın ardından işletmeci şirket, hasarın sigorta şirketi tarafından karşılanmasını talep etti, OYAK Sigorta ise kazanın 10 gün önce olması, kazadan sonra geminin seferlerine yoğun bir şekilde devam etmesi, dolayısıyla hasarın büyümesi sebebiyle zararı karşılamak istemedi.

2008 YILINDA SATIŞA ÇIKARILDI

Olaydan kısa bir süre sonra gemiyi işleten şirketin çalışanlarına ve diğer alacaklılarına borçlarını ödemediği gerekçesiyle Iris Jet’e haciz konuldu. Borçları nedeniyle haczedilen gemi, dört yıl boyunca Taşucu Limanı’nda bağlı kaldı. Silifke İcra Müdürlüğü, İris Jet’i 2008 yılında 2 milyon 425 bin dolar satışa çıkarttı. O tarihte Saint Vincent bayrağı taşıyan gemi, satıldıktan sonra Yunanistan’a gitti ve adalar arası seferlerde kullanıldı.

2018’DE TÜRKİYE’DE

Gemi 2018 yılında bu kez Hatay’da ortaya çıktı. Hatay Büyükşehir Belediyesi’nin Hatay Deniz Otobüsleri (HADOB) projesinde kullanılmak üzere Iris Jet’in satın alınması için harekete geçildi. Projenin amacı İskenderun ve Samandağ’dan Mersin, KKTC ve Beyrut’a uzanan bir deniz ulaşım ağı oluşturmaktı. Iris Jet bu kapsamda Yunanistan’dan Türkiye’ye getirildi.

Gemi, Kos Adası ve Bodrum’da Türk Loydu tarafından sörveyden geçirildi. Antalya’da ise ana makineleri yük altında seyir testine tabi tutuldu. Ardından İskenderun Limanı’na götürüldü. Ancak geminin Türkiye’deki ikinci macerasında da işler planlandığı gibi gitmedi.

Iris Jet için 29 Mayıs 2018’de alım-satım sözleşmesi imzalandı. Ancak satış bedelinin ödenmesi konusunda taraflar arasında anlaşmazlık çıktı. Satıcı taraf, satış bedelinin tamamının süresinde ödenmediğini ileri sürdü ve Ekim 2018’de sözleşmeyi tek taraflı olarak feshetti. Böylece Iris Jet’in Türkiye’deki ilk macerası hacizle, yıllar sonraki ikinci macerası ise ticari bir davayla gündeme geldi.

2021’DE YENİLENDİĞİ DUYURULDU

Katamaran üretilmesinden üç yıl sonra kazaya karıştı, defalarca el değiştirdi, hacizlik oldu, mahkemelik oldu sonunda Iris Jet’in adına 2021 yılında bu kez uluslararası gemi satış piyasasında rastlandı. Bronco Shipbrokers tarafından satışa çıkarılan 21 yaşındaki katamaran için yayımlanan ilanda geminin baştan aşağı yenilendiği iddia edildi. İlana göre Iris Jet tersanede kapsamlı çalışmalardan geçirilmiş, klas işlemleri yapılmış ve yeni ekipmanlarla donatılmıştı. Broker şirketi, yapılan çalışmaların ardından geminin neredeyse yeni bir tekne durumuna getirildiğini belirtiyordu.

SON DÖRT AYDA İKİ DENETİMDEN GEÇTİ

Hareket ettikten kısa süre sonra ön kısmından su almaya başlayan ve alabora olarak batan Filo Jet’in, kazadan yaklaşık üç ay önce Türk Loydu kayıtlarına göre yıllık klas sörveyinden geçtiği de ortaya çıktı. Kazaya ilişkin görüntülerde geminin su aldığı görülürken, kazanın kesin nedenine ilişkin teknik inceleme sürüyor.

Türk Loydu’nun kamuya açık gemi sicilinde yer alan kayıtlara göre Filo Jet, 5 Mayıs 2026’da kuru havuza alınarak geminin su altında kalan bölümlerine yönelik dip sörveyinden geçti. Geminin yıllık klas sörveyi ise 2 Haziran 2026’da gerçekleştirildi. Bir sonraki yıllık klas ve dip sörveylerinin 2027’de yapılması planlanmıştı.