ABD'den İran'a 15 maddelik anlaşma taslağı: Nükleer, enerji ve Hürmüz Boğazı detayı

GAZETE PENCERE - ABD’nin İran ile süregelen gerilimi sona erdirmek amacıyla kapsamlı bir diplomatik plan üzerinde çalıştığı iddia edildi. New York Times (NYT) gazetesinin iki üst düzey yetkiliye dayandırdığı habere göre, Washington yönetimi tarafından hazırlanan 15 maddelik teklif, arabuluculuk rolü üstlenen Pakistan üzerinden Tahran’a iletildi.

İddiaya göre planın ilk adımı, tarafların ana başlıkları müzakere edebilmesi için bir aylık geçici ateşkes ilan edilmesi. Sürecin, ABD Başkanı Donald Trump’ın özel temsilcisi Steve Witkoff ve Jared Kushner tarafından yürütüldüğü de öne sürülüyor.

İDDİALARA GÖRE MADDELER ŞÖYLE:

İddialara göre ABD’nin İran’a sunduğu taslak anlaşmada şu maddeler yer alıyor:

Yaptırımların yeniden devreye alınması tehdidinin otomatik olarak kaldırılması

İran’ın mevcut nükleer kapasitesinin tamamen ortadan kaldırılması

İran’ın nükleer silah arayışında olmayacağına dair taahhüt vermesi

İran topraklarında uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin yasaklanması

Zenginleştirilmiş uranyumun Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’na teslim edilmesi

Natanz, İsfahan ve Fordow’daki nükleer tesislerin devre dışı bırakılması ve imha edilmesi

Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’na tüm bilgilere tam erişim izni verilmesi

İran’ın vekil güçler stratejisinden vazgeçmesi

Bölgedeki milis gruplara finansman ve silah desteğinin kesilmesi

Hürmüz Boğazı’nın açık tutulması ve deniz trafiğinin kesintisiz sağlanması

Balistik füze programına ilişkin kararın ertelenmesi

Balistik füzelerin yalnızca savunma amaçlı kullanılması

İran’a yönelik tüm yaptırımların kaldırılması

Buşehr’de sivil nükleer programın geliştirilmesine destek verilmesi

Yaptırımların yeniden uygulanması tehdidinin otomatik olarak iptal edilmesi

HÜRMÜZ BOĞAZI

Planın en kritik başlıklarını, İran’ın nükleer faaliyetlerinin tamamen durdurulması ve elindeki zenginleştirilmiş uranyumu uluslararası denetime açması oluşturuyor. Buna karşılık ABD’nin, şartların yerine getirilmesi halinde tüm yaptırımları kaldırmayı taahhüt ettiği belirtiliyor.

Ayrıca Hürmüz Boğazı’nda gemi trafiğinin kesintisiz sürmesi de anlaşmanın kilit maddeleri arasında yer alıyor.