"Anavatanı Anadolu ama mercimeği Kanada'dan ithal ediyoruz"

GAZETE PENCERE- CHP Niğde Milletvekili ve TBMM Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Ömer Fethi Gürer, kırmızı mercimek üretimindeki sert düşüşün Türkiye’yi ithalata bağımlı hâle getirdiğini söyledi. Anadolu’nun anavatanı olduğu mercimekte üretimin yarı yarıya gerilemesine dikkat çeken Gürer, sürecin sonunda sofraya gelen mercimeğin dahi ithal olduğunu vurguladı.

Üretim 500 bin tondan 230 bin tona düştü

Gürer, 2002 yılında Türkiye’nin kırmızı mercimek üretiminin 500 bin ton seviyesinde olduğunu, 2025 yılı itibarıyla ise TÜİK verilerine göre bu miktarın 230 bin tona kadar düştüğünü ifade etti. Nüfusun yaklaşık 30 milyon artmasına rağmen üretimde ciddi bir gerileme yaşandığını belirten Gürer, 2025 yılının ilk dokuz ayında 342 bin 988 ton mercimek ithal edildiğini ve bunun karşılığında 205 milyon 509 bin dolar dövizin yurt dışına ödendiğini kaydetti.

"Suriye'den bile mercimek alıyoruz"

“Mercimeğin anavatanı Anadolu olmasına rağmen, bugün Kanada başta olmak üzere farklı ülkelerden mercimek ithal eder hâle geldik” diyen Gürer, Rusya, Moldova, Ukrayna ve Suriye gibi ülkelerin de Türkiye’ye mercimek sattığını belirtti. Gürer’e göre bu tablo, yerli üretimin nasıl ihmal edildiğini açık biçimde ortaya koyuyor.

Üretimdeki düşüşün nedenlerinin açıklanması için Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’nın yanıtlaması istemiyle TBMM’ye yazılı soru önergesi veren Gürer, iklim değişikliği, düşük alım fiyatları, yetersiz destekler ve artan girdi maliyetlerinin üreticiyi mercimekten uzaklaştırıp uzaklaştırmadığını sordu.

İthal mercimek, yerliden pahalıya satılıyor

Gürer ayrıca, ithal mercimeğin raflarda yerli üründen daha pahalıya satılmasının haksız kazanç iddialarını gündeme getirdiğini belirterek, bu durumun yerli üreticinin mağdur edilmesiyle bağlantılı olup olmadığının açıklanmasını istedi.

CHP’li Gürer, başta GAP bölgesi olmak üzere kırmızı mercimek üretiminin yeniden artırılması için 2026 yılına yönelik özel bir destek ve teşvik planı hazırlanıp hazırlanmadığını da Bakan Yumaklı’ya yöneltti. Gürer’e göre, üretimi artıracak somut adımlar atılmadığı sürece mercimekte ithalat bağımlılığı daha da derinleşecek.