Kara lahana tarlada çürüdü, markette fiyatı uçtu: 500 bin lira masraf ettik

GAZETE PENCERE - CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer’e göre bu tablo, tarımda gelinen noktanın açık bir özeti. Gürer, Bor ilçesine bağlı Sinandı bölgesinde yaptığı incelemede, ekilen kara lahanaların tek bir tanesinin bile sökülmediğini söyledi. Nedeni ise basit: Üretici için hasat etmek, zararı daha da büyütmek anlamına geliyor.

Kara lahana tarlasında konuşan Gürer, yaşananları şöyle anlattı:

“Kara lahana tarlasındayız. Bu tarlada yaklaşık 25 dönümlük bir alanda kara lahana ekilmiş ama üreticimiz bir tanesini bile sökmedi. Çünkü maliyetini karşılamadı. İşçilik giderini de kattığı zaman üretici zarar edeceğini düşündüğü için bu lahanaya sökmediğini anlattı. Görüldüğü gibi kara lahana tarlada kaldı.”

Gürer’e göre sorun sadece üreticinin zararıyla sınırlı değil. Ürün tarlada kalırken, büyük şehirlerde fiyatlar artıyor, yurttaş sebzeye ulaşamıyor.

“500 BİN LİRA MASRAF ETTİK, SATAMADIK”

Tarlanın sahibi üretici Hasan Aydın, yaşadığı tabloyu rakamlarla anlattı.

“Burası 25 dönüm. Buraya 500 bin lira masraf ettik. Satılmadı, tarlada kaldı. Tanesi 5 lira verdiler ama nakliyesini, işçiliğini kurtarmadığı için kesmedik. Ondan sonra da böyle kaldı.”

Aydın, üreticinin neredeyse tamamının banka kredisiyle ayakta durmaya çalıştığını ancak ürün satılmayınca borçların içinden çıkılamaz hale geldiğini söyledi:

“BANKA KREDİSİ KULLANDIK AMA ÜRÜN YOK TARLADA. NASIL ÖDEYECEĞİZ BİLMİYORUM.”

Maliyet kalemlerini tek tek sıralayan Aydın, sorunun neden çözülmediğini de şöyle özetledi:

“Bunu 5 liraya kesmek, buradan yüklemek, Adana’ya, Mersin’e göndermek; işçiliğiyle, masrafıyla hiçbirini kurtarmıyor. Fidesi zaten 5-6 lira. Gübre var, su var. Bunların hepsi gider.”

TARLADA ÇÜRÜYOR, ŞEHİRDE PAHALANIYOR

Ömer Fethi Gürer, üretim zincirindeki kopukluğun hem üreticiyi hem tüketiciyi vurduğunu söyledi:

“Buradan ürün gitmeyince orada fiyat artıyor, vatandaş alamıyor. Sizde de binlerce dönüm ürün tarlada kalıyor.”

“Bir üretici olarak ne düşünüyorsunuz?” sorusuna Hasan Aydın’ın yanıtı ise tarımdaki umutsuzluğu açıkça ortaya koydu:

“Bırakacağız. Yapmayacağız. Zarar ettikten sonra ne yapalım? Emeğimizi karşılamadık. Çapası, gübresi, ilacı… Çoluk çocuk tırnaklarımız burada kaldı.”

Aydın, bu durumun ilk kez yaşanmadığını, daha önce de benzer şekilde ürünün tarlada kaldığını belirterek, “Binlerce dönüm ürün ne yazık ki çöp oldu. Bir liralık bile satış olmadı. Soğuklar başladı, dondu” dedi.

“DESTEK YOK, KÖSTEK VAR”

Tarladaki çürümüş lahanaları gösteren Gürer, yaşananların bir istisna değil, sistemin sonucu olduğunu söyledi:

“Bu, lahananın tarlada kaldığının somut göstergesi. Bu kara lahanadan bir tane bile satılmadı. Hava soğuyunca da dondu, yok oldu.”

Üreticinin zararını tespit edecek ve telafi edecek bir mekanizma bulunmadığını vurgulayan Gürer, tarım politikalarını şu sözlerle eleştirdi:

“Destek deniyor ama ortada destek yok, köstek var. Konuşursa başı ağrıyor, konuşmazsa ürün tarlada kalıyor ve üretimden uzaklaşıyor.”

“SENEYE EKİLİR Mİ? HAYIR”

“Seneye buraya kara lahana eker misiniz?” sorusu, üretici Hasan Aydın için uzun bir cevabı hak etmiyor:

“Ekilmez. Bir de bunu yarın sürüp kaldıracaksın. Hayvan yemi bile olmadı. Zaten çürümüş.”

Gürer’e göre bu yanıt, tarımın geleceği açısından son derece çarpıcı:

“Binlerce dönüm kara lahana tarlada kalıyor, Ankara’da, İstanbul’da vatandaş markette alamıyor. Emekli alamıyor, asgari ücretli alamıyor. Ülkenin tarım politikasının en acı tablolarından biri bu.”

Borç yükü altındaki üreticinin çıkış yolunun kalmadığını söyleyen Gürer, tabloyu şu sözlerle özetledi:

“Bu kara lahana tarlası israfın en somut göstergesidir. Bu çiftçiye sahip çıkın. Böyle giderse bir gün bu tarlada kara lahana da, başka ürün de olmayacak. Geriye sadece boz bir toprak kalacak.”