'Siyasi uzlaşı', 'inançlar' ve 'Mustafa Kemal' eklendi

GAZETE PENCERE - Kürt sorununa çözüm arayışındaki TBMM Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu'nun ortak taslak raporunda güncelleme yapıldığı ortaya çıktı.

Taslağa; "seçim mevzuatında siyasi partilerce ulaşılması", “Türk, Arap ve Kürt kardeşliğine Alevi, Sünni ve diğer tüm kesimler” ile Cumhuriyet’in kuruluşuna “Mustafa Kemal ve arkadaşları önderliğinde” vurguları eklendi.

Kamuoyundaki adıyla Süreç Komisyonu’nda sona gelindi. TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’un çağrısıyla yarın saat 11.00’de toplanacak Komisyon'un üye vekillere dağıtılan taslak raporu ele alacağı ve oylayacağı açıklandı. Ancak Komisyon’un toplantısında ortak rapor “oy birliğiyle” kabul edilmemesi ve mevcut son taslak hali itibariyle rapor aleyhine “ret” oyu kullanılması bekleniyor.

RAPOR AK PARTİ, MHP VE DEM PARTİ OYLARIYLA MI KABUL EDİLECEK?

CHP Grup Başkanvekili Murat Emir, Komisyon Çalışma Usul ve Esasları Yönergesi’nin 6’ncı maddesini anımsatarak, rapor oylamasında “nitelikli çoğunluk aranacak” açıklaması yaptı. Bu madde itibariyle Komisyon’da “beşte üç çoğunluk aranması şartı” söz konusu.

Komisyonda AK Parti’nin 22 üyesi, CHP’nin 11 üyesi, DEM Parti’nin 5 üyesi, MHP’nin 4 üyesi, Yeni Yol Grubu’nun 3 üyesi ve 5 parti temsilcisi milletvekili var.

Dolayısıyla “nitelikli çoğunluk” arandığında Komisyon’un 50 üyesinden 30 milletvekili oyu yeterli olacak. Bu durumda örneğin CHP’li üyelerce “ret” oyu kullanılsa dahi AK Parti, MHP ve DEM Parti’nin üye sayısı raporun kabul edilmesini sağlayabilecek.

GECE YARISI TASLAK RAPORA GÜNCELLEME YAPILDI

Kurtulmuş’un yazım ekibindeki siyasi parti grup koordinatörleriyle dünkü toplantısı ardından ortak rapor taslağında dün geceyarısı “güncelleme” yapıldığı ortaya çıktı. TBMM Genel Sekreterliği, grup koordinatörleri ile parti temsilcisi vekillere güncel son taslağı gece ve bugün sabah “kişiye özel” damgalı zarflarla teslim etti.

Gazete Pencere’nin edindiği güncel taslak rapora göre; Kurtulmuş’un “takdim” şeklindeki sunuş yazısı için en az 7 sayfalık bölüm ayrıldı. Güncel taslak 60 sayfa oldu.

Bugün saat 16.00 itibariyle grup koordinatörleri ve siyasi parti temsilcisi üyeler elindeki güncel taslak rapor üzerinde ise uzlaşma sağlanmadı. Siyasi partiler, taslak rapordaki eksiklikler ve değişiklik beklentileriyle ilgili Kurtulmuş ile telefon görüşmesi trafiği yürüttü.

Muhalefet cephesindeki itirazlar noktasında AK Parti Grup Başkanvekili Abdülhamit Gül başkanlığında Komisyon’un AK Partili üyeleri saat 15.10 itibariyle toplantıya girdi.

Kurtulmuş’un, AK Parti’ye ilettiği muhalefet itirazları noktasında uzlaşma arayışını sürdürdüğü ifade edildi.

PEKİ GÜNCELLENMİŞ TASLAK RAPORA NELER EKLENDİ?

Gazete Pencere'nin edindiği güncel taslak rapor, muhalefet cephesince “ehven-i şer niteliğinde” denilerek, kötü bir versiyon üzerinde iyileştirme sağlandığı şeklinde yorumlandı. “Cumhur İttifakı’nın terör odaklı yaklaşımı ve önemli ölçüde AK Parti’nin kendi sunduğu raporundaki ifadeler taslak raporda hakim görünüyor. Terörsüz Türkiye ifadesi kısmen azalmış ama halen Kürt Sorunu şeklinde meselenin adı konmamış” görüşü aktarıldı.

“Kürt Sorunu” ifadesine halen yer verilmeyen taslak rapor için “Komisyon’un kendisi Kürt Sorunu nedeniyle kuruldu ve çalıştı. Dolayısıyla rapor da bunun için hazırlandı” görüşü paylaşılarak, “Toplumsal kutuplaşma ve gerginlik bu derece artmışken moral değeri çok yüksek” ifadesini de kullanıldı.

Güncel taslak raporda; “Sürece İlişkin Yasal Düzenleme Önerileri” başlıklı 6’ncı ve “Demokratikleşme ile İlgili Öneriler” başlıklı 7’nci bölümlerdeki somut adımlar önerilerinde değişiklik yapılmadı. Sadece demokratikleşme başlığı altında Seçim Kanunu ve Siyasi Partiler Kanunu’nun değiştirilmesi gerektiğine ilişkin kısma “siyasi partilerin uzlaşısı ile hazırlanması” gerektiği eklendi.

Muhalefet cephesi, demokratikleşme başlığı altında “kayyum” düzenlemesiyle ilgili “İçişleri Bakanlığı’nın yetkisi kaldırılmalı” şeklindeki talebinde ısrarcı oldu. Ancak AK Parti ikna edilemedi. Taslak raporda kayyum bölümünde sadece “belediye başkanı görevden alındıktan sonra belediye meclisi içerisinden seçim yapılmalı” önerisi kaldı. Muhalefet, “seçilmiş belediye başkanları sadece yargı kararıyla görevden alınabilmeli” önerisini yineledi ve uzlaşma sağlanamadı. Bu durum, “Yürütme’nin seçmen iradesi ve Yargı erki üzerinde yetki kullanmaya devam etmesi” olarak eleştiriliyor.

Güncelleme kapsamında ilk bölümdeki tarihsel anlatıma “Cumhuriyet’in birinci yüzyılı” kısmına “Mustafa Kemal ve arkadaşları önderliğinde kurulan Cumhuriyet” vurgusu eklendi.

İMRALI HEYETİ’NE VE KOMİSYON’DA SÖZ ALAN HERKESE YASAL GÜVENCE

Taslak raporda, Komisyon sona erdikten sonra Süreç kapsamında nasıl bir yasal düzenleme önerileceğini anlatan 6’ncı bölümde ise; üç aşama öngörüldü. Birincisi; sürece ilişkin “Müstakil ve Özel Yasa” çıkarılacak. Bu yasa “af” niteliğinde olmayacak ve silah bırakanlar hakkında adli işlem uygulanmasını içerecek. İkincisi; sürece özel yasa kapsamında “İzleme ve Raporlama Mekanizması” kurulacak. Üçüncüsü; yasal düzenleme kapsamında İmralı Heyeti’ne, Komisyon’un tüm üyelerine, Komisyon’a katılarak görüş paylaşanlara tüm tüm süreç katılımcılarına yasal güvence sağlanacak.

Yasal güvence meselesi taslak raporda; “Yürütülen süreçte görev alanlar, Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’nun toplantılarına iştirak edip görüş, öneri ve değerlendirmelerde bulunanlar ile Komisyon çalışmalarında yer alanlar ve görevlilerin faaliyetlerinin yasal güvenceye kavuşturulması önerilmektedir” denildi.

AK Parti kaynakları, yarınki Komisyon toplantısında Meclis Başkanı Kurtulmuş'un raporu okuyacağını ve nitelikliçoğunluk aranmayacağını söyledi. Kaynaklar, oylama konusunda, "Yasal bir metin olmadığı değerlendirme raporu olduğu için oylamada nitelikli çoğunluk aranmayacak. Rapor okunduktan sonra değerlendirmeler yapılacak sonra oylamaya geçilecek" bilgisini verdi.