AK Parti “kritik eşik” anımsatmasıyla kısmi düzenleme önerecek

ANKARA - Kürt sorununa çözüm iddiasındaki süreçte, PKK’ya özgü yasal düzenleme hazırlığıyla ilgili Meclis’te iktidar ile muhalefet arasında görüşme yapılması Nisan ayına kaldı. TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’un ev sahipliğinde, AK Parti, MHP, CHP, DEM Parti ve Yeni Yol Grubu temsilcileriyle “süreç yasası” görüşmesi gelecek hafta ortasında yapılabilecek.

Oysa Ramazan Bayramı ertesinde PKK’lılara silah bırakarak Türkiye’de toplumsal yaşama katılımlarını sağlayacak “geçici ve müstakil yasa” hazırlığına girişilmesi beklentisi gündemdeydi. DEM Parti yönetimi, Diyarbakır’da Nevruz kutlamasında ve Ankara’da siyasi partiler bayramlaşmasında, süreçte yasal adımlar atılması gerektiğini dile getirdi.

TBMM Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu, kamuoyundaki adıyla Süreç Komisyonu aşaması sona erdikten sonra gözler ortak rapordaki yasal ve yargısal adımlara çevrildi. Ramazan ayında Komisyon iftar gerekçesiyle bir kez daha buluşunca beş siyasi parti grubu temsilcilerince bayram ertesinde bu adımları atmak üzere çalışılması kararlaştırıldı. Meclis Başkanı Kurtulmuş başkanlığında beş siyasi parti grubu temsilcileri buluşması en erken gelecek hafta gerçekleşebilecek. Kurtulmuş, yarın itibariyle Hırvatistan ve Romanya ziyaret programı planlayınca iktidar ile muhalefet temsilcileri arasındaki süreç çalışması Nisan ayına sarktı.

Muhalefet cephesinde sürece ilişkin yasal adımları hızlandırmak ve PKK’lılara silahları bırakmaları için hukuki zemin oluşturmak gerektiği görüşü var.

AK Parti kaynakları, raporda “Süreç Yasası” hazırlığı için öncelikle “PKK terör örgütünün tüm unsurlarıyla silah bıraktığının ve kendisini tasfiye ettiğinin devletin güvenlik birimlerince tespit ve teyit edilmesi” şeklinde çok açıkça “kritik eşik” bulunduğunu vurguladı.

AK Parti üst düzey yöneticisi bir kaynak, “Muhalefet partilerindeki arkadaşlarımız hep bizlere ‘önümüze hazır düzenleme getiriyorsunuz, bizimle istişare etmiyorsunuz’ eleştirisinde bulunuyor. Şimdi buyurunuz arkadaşlar, ‘Ne öneriyorsunuz?’ diye görüşeceğiz. Bizim de önerilerimiz var tabii. Ama öncelikle muhalefet temsilcisi arkadaşlarımız kendi önerilerini bizimle konuşmalarını göreceğiz. Başlangıç noktamız için ‘kritik eşik’ aşılmalı. İşte o zaman bizim önerimiz zaten ‘geçici ve müstakil kanun’ diyoruz. Sonrasındaki hukuki düzenleme veya idari adımlarda artık sayı numarası belli bu kanun elimizde olacak ve buna atıf yapılması mümkün olacak. Böylece de bu istisnai ve sadece PKK’yla ilgili diyebileceğiz. Yoksa bizim terörle mücadelemiz devam ediyor. DEAŞ (IŞİD), FETÖ gibi örgütler var mesela. Onlara ne yapacaksınız… O zaman bize özel bir tanımlamalı kanun metni gerekiyor. Kanunda PKK tarifiyle silah bıraktığı kesinleştiğini belirterek bu duruma özgü şekilde terör örgütü mensuplarıyla ilgili nasıl uygulama yapılacağını anlatırsınız. Sonraki adımlarda da bu kanunu kullanırsınız. Ama silah bırakma tespiti ve PKK’nın varlığını sonlandırdığına dayalı geçici ve müstakil kanun yapmak durumundayız” dedi.

“FETÖ GİBİ ÖRGÜTLERE KAPI AÇMAYACAK KISMİ DÜZENLEMELER” NELER OLABİLECEK?

AK Parti yönetimi, henüz devlet tarafında kritik eşikte PKK’nın varlığını sonlandırdığı bilgisi olmadığı görüşünü paylaştı. AK Parti’ye göre; bu aşamada infaz sisteminde de kısmi düzenleme yapılabilecek ve PKK üyeliğinden hükümlü Veysi Aktaş’ın serbest bırakılması örneğinde kısmen idari kararlarla adım atılabilecek.

AK Parti yöneticisi, infaz sisteminde değişiklik ilgili ise “Diğer terör örgütlerine ve örgüt mensuplarına yararlanma yolu açmayacak kısmi düzenleme” yapılabileceğini söyledi. Türk Ceza Kanunu’nda (TCK) terör örgütü mensupları için “etkin pişmanlık” düzenlemesi bulunduğunu kaydeden yönetici, TCK ve infaz sisteminde terör örgütü üyeliği bağlamında ceza infazı sisteminde yapılacak değişikliklerde mutlaka örneğin FETÖ’nün yararlanmaması gerektiğini söyledi.

AK Parti kaynakları, yasa değişikliği dışında ise Veysi Aktaş’ın serbest bırakılması örneğinde olduğu üzere bazı PKK’lılarla ilgili Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü’ne bağlı cezaevi kurulu tarafından idari kararlar alınabileceği yineledi. Hasta mahkumlarla ilgili de adımlar atıldığını kaydetti.

AK PARTİ “MEVCUT HUKUKİ VE ULUSLARARASI GELİŞMELERE BAĞLIYIZ” GÖRÜŞÜNDE

Cumhur İttifakı ortağı MHP aksine AK Parti ise, Süreç Raporu’nun 6’ncı ve 7’nci bölümlerindeki süreç ile demokratikleşme önerilerinde “hızlıca değil aksine mevcut hukuki ve uluslararası gelişmelere bağlıyız” mesajı verdi. Şu anda İran Savaşı kaynaklı “bölgesel belirsizlik” durumu yaşandığını söyleyen AK Parti yöneticisi, uluslararası arenadaki denklemdeki değişikliği yok saymak mümkün olmayacağı gibi Irak’ın kuzeyindeki PKK varlığında da hareketlilik yaşandığını söyleyerek, bölgesel tablodaki gelişmeleri de dikkate alarak adımlar atabileceklerini dile getirdi.

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli ise, bayram öncesinde “Anadolu huzura, Öcalan umuda, Ahmet’ler makama ve Demirtaş yuvasına dönünceye kadar kararımız nettir” çıkışıyla süreç gündemini belirlemişti. Bahçeli’nin çıkışıyla ortak raporda önerildiği üzere Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) kararları uygulanarak örneğin Selahattin Demirtaş’ın serbest bırakılması talebi gündeme taşındı. Yine Mardin Büyükşehir Belediye Başkanlığı'na Ahmet Türk ve Esenyurt Belediye Başkanlığı'na Ahmet Özer’in geri dönüşü acaba önümüzdeki günlerde olabilir mi sorusu gündemde.

TBMM’de ise hali hazırda CHP Grubu’nun hazırladığı ve 10 siyasi parti imzalı Kasım 2024’te verilmiş kanun teklifi rafta beklemede. İçişleri Bakanlığı’nın kayyum atama yetkisine son verilmesi yönündeki kanun teklifine karşın Süreç Kamisyonu Raporu’nda, vali veya kaymakam kayyum ataması yerine “sadece belediye meclisi tarafından seçim yapılması hususunda mevzuat düzenlenmesi önerisi” var.

AK Parti ise, kayyum uygulamasına son verilmesine henüz sıcak yaklaşmıyor. AK Parti, AİHM ve AYM kararlarına karşı yerel mahkemeler ile Yargıtay’ın tutumunu savunmaya devam ederken; kayyum konusunda da belediye başkanları aleyhine verilmiş yerel mahkeme kararlarını işaret etti.

Bir AK Parti yöneticisi, “Şimdi terör iltisakıyla verilmiş hapis cezaları kararları varken Mardin Büyükşehir Belediye Başkanlığı'na Ahmet Türk'ün ve Esenyurt Belediye Başkanlığı'na Ahmet Özer’in dönüşü nasıl olacak? İçişleri Bakanlığı yargı kararlarını yok mu sayacak? Bunlar öyle hızlıca yasal düzenleme olmaksızın atılacak adımlar değil. Bunları böyle sembol isimler üzerinden konuşamayız, adımlar atamayız” diye konuştu.

Öyle görünüyor ki Nisan ayında TBMM’de AK Parti iktidarı ile hem kendi ortağı MHP hem de muhalefet parti temsilcileri arasında yapılacak yasal düzenleme hazırlığında uzlaşılması önünde “mevcut yerel mahkeme kararları ve bölgesel gelişmeler” gerekçesi var.