İşkenceden kaçtı, Türkiye’de iş cinayetine kurban gitti

GAZETE PENCERE - İranlı göçmen işçi Seyedmahdi Mahdian, 6 Mayıs’ta Eskişehir’in Tepebaşı ilçesine bağlı Merkez Yeni Mahallesi’ndeki evinde ölü bulundu. Bir süredir kendisinden haber alamayan komşularının ihbarı üzerine eve giren polis ekipleri, Mahdian’ın cansız bedeniyle karşılaştı. Ölümü kayıtlara “şüpheli ölüm” olarak geçti.

Bir çocuk babası Mahdian, yaklaşık 10 yıldır Eskişehir’de yaşıyordu. Türkiye’ye geliş nedeni ise İran’da Hristiyanlığı seçtiği için gördüğü baskıydı. Mahdian, bu nedenle kırbaç cezasına çarptırıldı ve daha ağır cezalarla karşı karşıya kalma ihtimali nedeniyle Türkiye’ye sığındı. Mahdian, Türkiye’ye geldikten sonra uluslararası koruma başvurusunda bulundu. Ancak başvurusu reddedildi. Ret kararına karşı yapılan itiraz süreci devam ederken Mahdian hayatını kaybetti.

4 METREDEN DÜŞTÜ, KAFATASININ BİR BÖLÜMÜ ALINDI

Mahdian’ı ölüme götüren süreç, 31 Temmuz 2025’te Eskişehir’de çalıştığı inşaatta geçirdiği iş kazasıyla başladı. ST Makine adlı firmanın inşaatında, taşeron firma üzerinden kaynak ustası olarak çalışan Mahdian, yaklaşık 4 metre yükseklikten düşerek ağır yaralandı.

Mahdian’ın avukatı Döndü Kurşunoğlu, tüm süreci Gazete Pencere’ye anlattı. Kurşunoğlu’nun aktardığına göre Mahdian’ın kafatasında kırıklar ve çökme meydana geldi; kafatasının bir bölümü alınmak zorunda kaldı. Beyninde hasar oluşan Mahdian, yürüme yetisini büyük ölçüde kaybetti ve yaşamını tekerlekli sandalye ile sürdürmeye başladı. Mahdian’ın avukatı Kurşunoğlu, iş kazasının ardından hazırlanan ilk bilirkişi raporlarında inşaatta iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınmadığının tespit edildiğini belirtti.

‘SİGORTA BAŞLANGICI YOK, İŞ KAZASI SAYAMIYORUZ’ DEDİLER

Mahdian’ın kayıt dışı çalıştırıldığını belirten Kurşunoğlu, bu nedenle sağlık hizmetine erişiminin de fiilen engellendiğini söyledi. Avukat, SGK’ya yaptıkları başvuruda kendilerine “Sigorta başlangıcı olmadığı için iş kazası sayamıyoruz” denildiğini aktardı.

Kurşunoğlu, bu yanıtın hukuken kabul edilemez olduğunu vurgulayarak şunları söyledi:

Ambulans kayıtları var. Ambulans Mehdi Bey’i olayın olduğu iş sahasından alıyor. Bilirkişi raporları var. Sigortasının yapılmamış olması, bunun iş kazası olduğu gerçeğini değiştirmez. Şirket günübirlik işçi çalıştırmak gibi bahanelerin arkasına sığınıyor ancak bir günlük çalıştırılsa bile sigorta yapılmak zorunda. Yapılmıyorsa bu kayıt dışı çalıştırmadır.

BİLİRKİŞİ RAPORU VAR, DOSYA HÂLÂ SORUŞTURMADA

İş kazasına ilişkin savcılık soruşturması kapsamında bilirkişi raporları hazırlandı. Dosyada, inşaatta gerekli iş güvenliği önlemlerinin alınmadığı tespitlerine yer verildiği öğrenildi. Soruşturma kapsamında hazırlanan iddianame ise kati sağlık raporu bulunmadığı gerekçesiyle mahkeme tarafından savcılığa iade edildi. Mahdian’ın tedavisi tamamlanamadığı için kalıcı hasarlarını ortaya koyacak nihai sağlık raporu da düzenlenemedi. Bu nedenle dosya hâlâ soruşturma aşamasında. Kurşunoğlu, Mahdian’ın ölümüyle ilgili başlatılan soruşturma dosyası ile iş kazası dosyasının birleştirilmesini talep edeceklerini belirtti.

‘KİRANIN BİR KISMINI ÖDEYELİM, ŞİKAYETİNDEN VAZGEÇ’

Mahdian, kazadan sonra işverenlerden düzenli bir destek de alamadı, kirasını ödeyemez hale geldi, gıda ve temel ihtiyaçlara erişimde de ciddi zorluk yaşadı. İşvereni, ödenmemiş kiralarının birkaçını ödemeyi teklif etti, bunun karşılığında ise istedikleri Mahdian’ın şikayetinden vazgeçmesiydi…

Kafatasının bir bölümü alınmış, tedavi için ciddi desteğe ihtiyacı olan işçinin tedavi masraflarını üstlenmediler. Avukat Kurşunoğlu bu süreçte Mahdian’a ‘Avukatına haber vermeden gel, uzlaşalım, imza at’ denildiğini akardı.

TEDAVİSİ YARIM KALDI

Mahdian’ın tedavi süreci de kayıt dışı çalıştırılmasının ardından ikinci bir mağduriyete dönüştü. Kurşunoğlu, Mahdian’ın Yunus Emre Devlet Hastanesi’ne birkaç kez yatırıldığını ancak sigortası olmadığı için klinik tedavi sürecinde ücret istendiğini söyledi. Avukat, Mahdian’ın ilaçlarını da parayla almak zorunda kaldığını belirterek, “Hastaneye her gittiğinde ücret ödemesi gerekiyordu. Bu onun için büyük bir gerilim kaynağıydı. En az iki kez hastane yönetimiyle telefonda tartışarak tedavisini sağlamaya çalıştık. Bir kez de hastaneden kaçmak zorunda kaldı” dedi.

Mahdian’a, kafatasındaki eksik bölüm nedeniyle protez önerildi. Ancak Kurşunoğlu’nun aktardığına göre bu protez için yaklaşık 1 ila 1,5 milyon lira arasında bir bedel gerekiyordu. Mahdian’ın bu masrafı karşılayacak gücü yoktu.

EVDE BAKIM HİZMETİ DE ALAMADI

Mahdian, geçirdiği kazanın ardından Tepebaşı Belediyesi ve Eskişehir Valiliği’nin evde bakım hizmetlerine de başvurdu. Ancak Kurşunoğlu’nun aktardığına göre eve gelen sağlık görevlileri, Mahdian’ın Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmadığını ve sigortasının bulunmadığını görünce bakım hizmeti vermeden ayrıldı. Avukat, Eskişehir’deki göçmenlerin benzer sorunları sık sık yaşadığını belirterek, sağlık hakkına erişememe, kayıt dışı çalışma ve Geri Gönderme Merkezi’ne gönderilme korkusunun göçmenlerin görünmez hale getirdiğini söyledi:

Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları bile haklarına erişmekte zorlanırken, göçmenler neredeyse yaşayan ölüm haline itiliyor. En ufak adli ya da idari işlemde Geri Gönderme Merkezi’ne gönderilme korkusu yaşıyorlar. Mehdian Bey de savcılığa gitmekten, karakola başvurmaktan tedirgin oluyordu. Çünkü İran’a geri gönderilebilirdi.

‘ŞÜPHELİ ÖLÜM DEĞİL, GÖZ GÖRE GÖRE ÖLÜME SÜRÜKLENDİ’

Mahdian’ın ölümün ardından kızı ve yaşlı annesi Türkiye’ye geldi, Mahdian’ın kendisi gibi göçmen olan yeğeni de cenazeye katıldı ve birkaç kişilik törenle göçmen işçi son yolculuğuna uğurlandı. Mahdian’ın avukatı Kurşunoğlu, müvekkili Mahdian’ın ölümünün medyada “şüpheli ölüm” olarak yer aldığını ancak bunun doğru olmadığını söyledi.

Zira Mahdian İran’da gördüğü işkenceden ve ölüm cezasına çarptırılma tehlikesinden kaçarak Türkiye’ye sığınmıştı. Korunma talebi reddedildi, güvencesiz bir şekilde çalışmak durumunda kaldı. Eskişehir’de zorlu koşullar altında 10 yıl boyunca çalıştı ve sonunda işverenleri tarafından alınmayan tedbirler sebebiyle kaza geçirdi. Güvencesi yoktu, SGK kazayı iş kazası olarak kayda geçmedi. Sağlık haklarından yararlanamadı, tedaviye erişemedi. Mahdian’ın ülkesindeki işkenceden ve öldürülme tehlikesinden kaçarak verdiği 10 yıllık hayat mücadelesi tek başına yaşadığı evde, kimse fark etmeksizin son buldu…

Avukatı Döndü Kurşunoğlu, Mahdian’ın ölümünün tekil bir olay olmadığını belirterek şunları anlattı:

Bu şüpheli ölüm değildi. Müvekkilim göz göre göre ölüme sürüklendi. Kayıt dışı çalıştırıldı, iş kazası geçirdi, sağlığa erişemedi, evde bakım alamadı, gıdaya ve barınmaya erişimi kalmadı. İş kazası dosyası ile ölüm soruşturmasının birleştirilmesini talep edeceğiz. Sorumluların açığa çıkarılması ve hesap vermesi için mücadele edeceğiz.