Ayasofya’da restorasyon devam ediyor: Kubbe, minare ve mozaikler güçlendiriliyor

GAZETE PENCERE- İstanbul’un simge yapılarından Ayasofya’da kapsamlı restorasyon devam ediyor. Çalışmaları yerinde inceleyen Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, dört etaplı restorasyon programının üçünün tamamlandığını, devam eden ikinci etapta ise ana kubbe, minareler ve mozaikler başta olmak üzere yapının önemli bölümlerinde çalışmaların sürdüğünü belirtti.

Yapısal analizlerin ardından ana kubbe ve yarım kubbeler için hazırlanan güçlendirme projeleri, Koruma Kurulu’nun onayıyla uygulamaya alındı.

MİNARE DEPREME KARŞI GÜÇLENDİRİLDİ

Kuzey, güney ve doğu cephelerinde sıva raspası ve temizlik çalışmaları devam ederken kuzeydoğu minaresindeki güçlendirme tamamlandı.

Minare, statik analizlerin ardından belirlenen seviyeye kadar kontrollü olarak söküldü. Bakır alemden başlayarak gövdedeki altı sıra taş ve bunlara bağlı basamaklar sökülürken, depreme karşı yapısal dayanıklılığın artırılması amacıyla paslanmaz çelik plakalar ve rod sistemleri kullanıldı.

Ayasofya’nın merdiven kulelerinde de güçlendirme çalışmalarına başlandı.

ANA KUBBE DIŞARIDAN GÜÇLENDİRİLECEK

Ana kubbe ve yarım kubbelerin iç yüzeylerinde bulunan mozaiklere zarar verilmemesi için güçlendirme işlemleri dışarıdan gerçekleştirilecek.

Çalışmalar nedeniyle kubbenin kurşun kaplamaları sökülecek. Bu sırada yapıyı hava koşullarından, mozaikleri ise olası zararlardan korumak amacıyla geçici örtü sistemi oluşturuldu. Ana kubbenin branda ile kapatılması ve iç mekândaki platform ile iskele sistemlerinin kurulması tamamlandı.

Restorasyon sürerken ibadetin devam edebilmesi için dört ana kolon üzerine oturan çelik bir platform da kuruldu.

MOZAİKLER LAZERLE BELGELENİYOR

Kubbenin iç yüzeyindeki mozaikler lazer tarama ve fotogrametri yöntemleriyle kayıt altına alınıyor. Taramalarda Ayasofya’nın farklı dönemlerde geçirdiği onarımlara ilişkin izler de tespit edildi.

Mozaiklerin konservasyon ve restorasyonu kurulan platform üzerindeki iskelelerden gerçekleştirilecek. Yapılan tüm müdahaleler fotoğraflanarak kayıt altına alınacak ve yapı izleme sistemi üzerinden takip edilecek.

GALERİ KATINDAKİ ÇALIŞMALAR TAMAMLANDI

Restorasyonun üçüncü etabında galeri katının ziyarete açılması için yürütülen çalışmalar tamamlandı. Ziyaretçi güzergâhı düzenlenirken giriş ve iniş rampaları, geçici giriş tüneli ve bilet gişeleri oluşturuldu.

X-Ray ve turnike sistemlerinin yanı sıra aydınlatma, kamera, acil anons ve internet altyapıları da tamamlandı. Mermer ve ahşap yüzeylerde temizlik ve lokal konservasyon, sıva ve derzlerde ise onarım gerçekleştirildi.

RESTORASYON YER ALTINA İNDİ

Çalışmalar Ayasofya’nın yer altındaki bölümlerinde de sürüyor. Mekân 1 ve Mekân 2 ile kuzey avludaki hipoje ve çeşitli tünellerde kazı, temizlik ve belgeleme çalışmaları başlatıldı.

Vezir Bahçe ve Batı Bahçe bölümlerindeki çalışmaların yüzde 90’ı tamamlandı. Batı Bahçe’de dokuz tünel yapısı tespit edilirken, bunların büyük bölümündeki dolgu toprağı temizlendi.

Tünel-4’ün 50 metrelik bölümünde paslanmaz çelik tahkimat tamamlandı, Tünel-5’in 90 metrelik bölümündeki güçlendirme çalışmaları ise devam ediyor.

Ayasofya’daki restorasyon; ana kubbeden yarım ve çeyrek kubbelere, Fatih ve Mimar Sinan minarelerinden mozaik, mermer ve ahşap unsurlara, vaftizhane ve şadırvandan güney bahçesindeki türbelere kadar yapının çok sayıda bölümünü kapsıyor.