Tuna’nın hafızası Karadeniz’le buluşuyor: Sinopale 20 yaşında!

GAZETE PENCERE- Sinopale – Uluslararası Sinop Bienali, 20. yılında Avusturya merkezli Viyana İklim Bienali ve Brunnenpassage iş birliğiyle gerçekleştirilen “Suyun Hatırladıkları / What Waters Remember” projesinin ikinci aşamasını Sinop’a taşıyor.

Mayıs ayında Viyana’da başlayan uluslararası proje, Sinopale 10 kapsamında Karadeniz kıyısında devam edecek. Çiğdem Borucu, Susana Ojeda ve Zuzana Ernst’in yürüttüğü çalışma, suyu yalnızca fiziksel bir varlık değil, bireysel ve toplumsal hafızayı taşıyan bir unsur olarak ele alıyor.

Proje, Viyana’nın yeraltı sularından Karadeniz’in ritimlerine uzanan bir hat kurarken, “derin dinleme” pratiğini unutmaya karşı bir direnme ve görünmez ya da sessizleştirilmiş hikâyeleri ortaya çıkarma yöntemi olarak kullanıyor.

VİYANA’NIN YERALTINDAN KARADENİZ’E

“Suyun Hatırladıkları”nın ilk aşaması Mayıs 2026’da Viyana İklim Bienali kapsamında gerçekleştirildi. Çiğdem Borucu; dinleme pratikleriyle çalışan Graziele Sena da Silva, Susana Ojeda ve Zuzana Ernst ile Viyanalı katılımcıları Brunnenmarkt’ta bir dinleme yürüyüşü ve ses ritüelinde bir araya getirdi.

Çalışmada Brunnenmarkt bölgesinin altındaki yeraltı sularının yanı sıra mahalle meydanının altında bulunan İkinci Dünya Savaşı döneminden kalma sığınağın tarihine odaklanıldı. Katılımcılar dinleme yoluyla yer altında saklı kalan anıları ve unutulmuş hikâyeleri görünür hale getirmeye çalıştı.

Projenin Sinop’taki ikinci aşamasında ise sanatçılar Karadeniz’in ritimlerini, hikâyelerini ve ekolojik gerçekliklerini dinlemek üzere bir araya geliyor. Tuna Nehri’nin suları ve taşıdığı hafıza da iki coğrafya arasında sembolik bir karşılaşma olarak Viyana’dan Sinop’a taşınıyor.

KARADENİZ’İN SESLERİ KAYDEDİLECEK

Proje, doğada görünmez bağlantılar oluşturan misel ağlarından ilham alıyor. Dinleme de tıpkı bu ağlar gibi farklı mekânlar, insanlar ve diğer canlılar arasında ilişki kuran bir araç olarak değerlendiriliyor.

Kolektif dinleme egzersizleri, alan kayıtları, okumalar ve sohbetlerle Karadeniz ile Tuna arasındaki bağlantıların izleri araştırılacak. Çalışmalarda çevresel sorunlar, kültürel hafıza ve ortak sorumluluk kavramları bir arada ele alınacak.

AKLİMAN VE HAMSİLOS’TA DİNLEME ATÖLYELERİ

“Suyun Hatırladıkları” kapsamında Sinop’ta halka açık iki buluşma gerçekleştirilecek. 30 Eylül Çarşamba günü Akliman ve Hamsilos bölgelerinde dinleme atölyeleri düzenlenecek.

Katılımcılar bölgelerin akustik, ekolojik ve tarihsel çevresini birlikte dinleyecek. Atölyeler sırasında kaydedilen sesler, anlatılan hikâyeler ve katılımcıların deneyimleri daha sonra projenin ortak arşivine dahil edilecek.

3 Ekim Cumartesi günü ise “Collective Walk with Waters” başlıklı kolektif yürüyüş düzenlenecek. Sinop’un içinden geçerek Şehir Kulübü’ne ulaşacak yürüyüşün ardından süreç boyunca toplanan kayıtlardan hazırlanan sesli enstalasyon, çok sesli bir okumayla birlikte sunulacak.

SİNOPALE 20. YILINDA

Anadolu’nun ilk bienali olarak 2006 yılında kurulan Sinopale, bu yıl 20. yaşını ve 10. edisyonunu kutluyor. Sinopale 10 ise 2 Eylül-15 Kasım 2026 tarihleri arasında gerçekleştiriliyor.

Bienal, sanat üretimini yalnızca sergilenen eserler üzerinden değil; kent sakinlerinin katıldığı, birlikte düşünme ve üretme süreçleri üzerinden ele alıyor. “Suyun Hatırladıkları” da Sinopale’nin yıllardır sürdürdüğü yerel katılım ve farklı coğrafyalar arasında ilişki kurma yaklaşımını uluslararası bir iş birliğine taşıyor.

Sinopale 10 kapsamındaki tüm etkinlikler ücretsiz olarak gerçekleştirilecek.