Zamanın peşindeki roman 20 yıl sonra grafik romana dönüştü

GAZETE PENCERE - 2006 yılında yayımlandığında okurlarını alışıldık bir hikâyenin dışına çıkaran Zamanya, aradan geçen 20 yılın ardından bu kez grafik roman formatıyla raflara döndü. Yiğit Kulabaş’ın kaleme aldığı eser, M. K. Perker’in çizgileriyle yeniden yorumlandı ve KaraKarga Yayınları etiketiyle yayımlandı.

İlk çıktığı dönemde sosyal medyanın, akıllı telefonların ve yapay zekânın henüz hayatın merkezine yerleşmediği bir dünyada “zaman” kavramını odağına alan Zamanya, o gün için cesur bir soruyu gündeme taşımıştı: Zaman gerçekten ölçülen bir şey mi, yoksa yönetilen bir güç mü?

DEĞİŞEN DÜNYA, DEĞİŞMEYEN SORU

Yirmi yıl içinde dünya köklü bir dönüşüm yaşadı. İletişim hızlandı, üretim arttı, hayat dijitalleşti. Ancak insanın zamanla kurduğu ilişki değişmedi. Hâlâ yetişememe hissi, hâlâ eksik kalan saatler ve hâlâ “daha fazlası” arayışı…

Zamanya’nın bugün yeniden konuşulmasının nedeni de tam olarak bu. Roman, zamanı bir takvim yaprağı olmaktan çıkarıp ekonomik ve varoluşsal bir meseleye dönüştürüyor. Okura şu soruları yöneltiyor: Zenginlik para mı, yoksa zaman mı? Yaşlanmayı durdurma vaadi karşısında insan neyi feda eder? Zamanı biz mi yönetiyoruz, yoksa o mu bizi?

İKİ EVREN, TEK MESELE: ZAMAN

Grafik roman uyarlamasında orijinal hikâye korunurken metin yeniden ele alındı. Kurgunun merkezindeki Kerim ve Selim karakterlerinin iç içe geçen iki evreni, zamanın şirketleştiği distopik yapı ve kritik diyaloglar kare kare yeniden inşa edildi.

Özellikle “zamana maaş gibi değer biçen” sistem fikri, çizgisel anlatımla daha görünür ve çarpıcı hâle geliyor. Büyük Gece Projesi, uykusuzluk, üretim ve kontrol gibi kavramlar görsel dünyada daha sert bir karşılık buluyor. Böylece metnin felsefi arka planı, çizgilerin desteğiyle yeni bir derinlik kazanıyor.

YENİ KUŞAK İÇİN YENİ BİR BAŞLANGIÇ

Zamanya, ilk yayımlandığında okurlarının zihninde kalıcı bir yer edinmişti. Bugün grafik roman olarak yeniden doğması, yalnızca nostaljik bir geri dönüş değil; aynı zamanda yeni kuşaklara uzanan bir başlangıç olarak görülüyor.

Çünkü romanın sorduğu sorular hâlâ geçerli:

Sana para yerine zaman veren bir şirkette çalışmak ister miydin?

Yaşlanmayı durdurma imkânı sunulsa bedeli ne olurdu?

Gerçek mutluluk sahip olmakta mı, yoksa yaşayabilmekte mi?

Yirmi yıl önce yazılan bu hikâye, bugünün hız çağında belki de daha yüksek sesle konuşuyor. Zamanya için asıl hikâye şimdi başlıyor denmesinin nedeni de bu: Değişen dünya içinde değişmeyen tek şeyin zaman olduğunu bir kez daha hatırlatması.