ABD’nin son İran saldırıları dünya ekonomisini nasıl etkileyecek?

GAZETE PENCERE - ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran'a yönelik 6 gün art arda devam eden saldırı dalgasının sona erdirildiğini duyurdu.

ABD'nin İran'ın kıyı gözetleme ve hava savunma mevzileri, askeri lojistik altyapısı ve denizcilik kabiliyetleri gibi askeri hedeflerini, savaş uçakları, insansız hava araçları ve savaş gemileri ile vurduğuna işaret edilen açıklamada, bunun, ABD'nin İran'a yönelik saldırılarının art arda altıncı gecesi olduğu vurgulandı.

Emekli Amiral Cem Gürdeniz, ABD’nin saldırılarının dünya ekonomisini nasıl etkileyeceğini anlattı.

“Dünya ekonomisi enerji, deniz taşımacılığı, sigorta, gübre ve gıda maliyetleri üzerinden yeni bir enflasyon dalgasıyla karşı karşıya kalabilir” diyen Cem Gürdeniz, ABD’de uzayan savaşın Amerikan vatandaşlarının cebini de yakmaya devam edeceğini belirtti.

Emekli Amiral Cem Gürdeniz’in değerlendirmesi şöyle:

SALDIRILAR GÖRÜLMEDİK ÖLÇÜDE ARTTI

ABD’nin İran harekâtını askerî hedeflerin ötesine taşıyarak kritik ulaştırma ve lojistik altyapıyı sistematik biçimde hedef almaya başlaması önemli bir dönüm noktasıdır.

ABD’nin Körfezdeki 16 Temmuz saldırılarında Bandar Abbas ve Şahbahar çevresindeki köprüler, demiryolu bağlantıları, liman gözetleme altyapısı ve deniz üsleri vuruldu.

Aynı zamanda İran’ın hava savunması, kıyı savunması ve deniz kabiliyetlerine yönelik saldırılar sürdürüldü.

İran’a yönelik saldırılar ve kritik altyapının hedef alınmasının ardından Tahran, çatışmayı yatay tırmandırma stratejisine geçirdi.

Son günlerde Bahreyn, Kuveyt ve Ürdün’e yönelik saldırılar görülmedik ölçüde arttı.

Yemen cephesinde geçen hafta Suudi Arabistan destekli saldırılara Husilerin karşılık vermesi, Kızıldeniz’i yeniden küresel ticaret için yüksek riskli bir hatta dönüştürüyor.

Dün gece İran’ın Güney Suriye’deki ABD unsurlarını hedef alması ve Kuzey Irak’taki saldırılarını sürdürmesi de çatışmanın yeni cephelere yayıldığını gösteriyor.

YENİ BİR ENFLASYON DALGASIYLA KARŞI KARŞIYA KALABİLİR

Hürmüz Boğazı dışında Suudi Arabistan’ın Yanbu hattı veya Kızıldeniz ihracatının da kesintiye uğraması halinde, küresel petrol arzı çok daha ağır bir darbe alacaktır. Birleşik Arap Emirlikleri’nin Hürmüz ve Fucerat çıkışlı ihracatındaki aksaklıklar da dikkate alındığında, dünya ekonomisi enerji, deniz taşımacılığı, sigorta, gübre ve gıda maliyetleri üzerinden yeni bir enflasyon dalgasıyla karşı karşıya kalabilir.

Diğer tarafta Trump’ın son ulusa sesleniş konuşmasında Çin’i ve komünizmi büyük tehditler olarak öne çıkarması, Rubio’nun da benzer söylemleri ve ABD’de seçim güvenliği tartışmalarının yeniden gündeme gelmesi, Washington’un iç politikadaki sorunları dış tehdit algısıyla birlikte yönetmeye çalıştığı izlenimini veriyor.

KASIM SEÇİMLERİNDE MUTLAKA BİR KARŞILIĞI OLACAKTIR

Ancak sahadaki askeri tablo farklı bir hikâye anlatıyor. İran’ın tırmandırma dinamiği giderek ABD’nin kontrolünden uzaklaşıyor. Aynı dönemde ABD’nin bölgedeki deniz gücünde artış değil, tersine belirgin bir azalma görülüyor. Bazı unsurların Pasifik’e kaydırılması ve bölgede kalan sınırlı sayıdaki savaş gemisiyle hem caydırıcılık hem de geniş çaplı deniz ablukası yürütmeye çalışılması ciddi soru işaretleri doğuruyor.

Ortaya çıkan tablo, uzun vadeli stratejik planlamadan çok, krizleri anlık güç gösterileriyle yönetmeye çalışan bir yaklaşımı düşündürüyor. Bunun bedelini ise yalnızca bölge ülkeleri değil, enerji fiyatlarından gıda güvenliğine kadar bütün dünya ödemeye aday görünüyor. Ancak ABD’de uzayan savaş Amerikan vatandaşlarının cebini yakmaya devam ediyor. Bunun kasım seçimlerinde mutlaka bir karşılığı olacaktır.