Üniversite ‘hamile’ olduğu gerekçesiyle akademisyeni göreve başlatmadı!

GAZETE PENCERE - Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK) İstanbul’daki bir vakıf üniversitesinde öğretim üyesi kadrosuna atanan akademisyenin hamile olduğu gerekçesiyle göreve başlatılmamasını ayrımcılık olarak değerlendirdi. Kurum, üniversiteye 256 bin 357 lira idari para cezası uygulanmasına karar verdi.

TİHEK kararına göre, diş hekimliği fakültesindeki öğretim üyesi kadrosuna başvuran akademisyenin atama süreci tamamlandı ve göreve başlayabileceği kendisine bildirildi.

Ancak akademisyen, insan kaynakları birimine hamile olduğunu ilettikten sonra üniversitenin tutum değiştirdiğini öne sürdü.

BAŞVURU ŞARTLARINDA YOK

Başvurucu akademisyen, fakülte yönetiminin hamile bir çalışanın göreve başlamasını istemediğini, kendisinden haklarından feragat ettiğine ilişkin dilekçe yazmasının talep edildiğini belirtti. Başvuru şartları arasında hamile olmamaya dair herhangi bir kriter bulunmadığını ifade eden akademisyen, üniversitenin sözleşme imzalamaktan kaçındığını savundu.

Baskı nedeniyle feragat dilekçesi verdiğini ancak daha sonra bu talebini geri çektiğini bildiren akademisyen, buna rağmen göreve başlatılmadığını ve hamileliğinin ilerlemiş olmasının gerekçe gösterildiğini aktardı.

Üniversite ise TİHEK’e sunduğu savunmada, akademisyenin göreve başlamaktan kendi isteğiyle vazgeçtiğini ileri sürdü.

TİHEK incelemesinde, akademisyenin ilgili kadro için gerekli şartları taşıdığı ve atama işlemlerinin başlatıldığı vurgulandı. Kararda, başvuranın hamile olduğunu bildirmesinin ardından iş ilişkisinin kurulmadığı belirtilerek, bunun objektif ve makul bir gerekçe olmaksızın cinsiyet temelinde farklı muamele anlamına geldiği ifade edildi.

Kurum, üniversitenin ayrımcılık yasağını ihlal ettiğine hükmederek rektörlüğe 256 bin 357 lira idari para cezası verilmesine karar verdi.

Kararın gerekçesinde, Anayasa’nın eşitlik ilkesini düzenleyen 10’uncu maddesine atıf yapılarak, aynı durumda bulunan kişilere nesnel ve haklı bir neden olmaksızın farklı muamelede bulunulmasının yasak olduğu hatırlatıldı.

CİNSİYET AYRIMCILIĞI

Ayrıca, 6701 sayılı Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu kapsamında cinsiyetin ayrımcılık temellerinden biri olduğu belirtilerek, “Bir kişinin hukuken tanınmış hak ve özgürlüklerden cinsiyeti nedeniyle eşit şekilde yararlanmasının engellenmesi doğrudan ayrımcılık oluşturmaktadır” değerlendirmesi yapıldı.

Kararda, gebelik nedeniyle kadınların işe alınmasının engellenmesinin cinsiyet temelinde doğrudan ayrımcılığın en açık örneklerinden biri olduğu vurgulanarak, işverenlerin gebelik durumunu gerekçe göstererek kadın çalışanları işe almaktan kaçınamayacağı ifade edildi.