Yapay zeka destekli göz taramaları Alzheimer'ın erken izlerini ortaya çıkarabilir

GAZETE PENCERE- Göz hastalıklarının tanısında uzun yıllardır kullanılan Optik Koherens Tomografi (OCT), son yıllarda yapay zekâ destekli analizlerle birlikte nörolojik hastalıkların erken belirtilerinin araştırıldığı önemli alanlardan biri haline geldi. Özellikle Alzheimer ve Parkinson hastalıklarının retina üzerindeki etkilerini inceleyen bilimsel çalışmalar, göz taramalarının gelecekte risk değerlendirmesinde destekleyici bir araç olabileceğine işaret ediyor.

RETİNA BEYNİN İZLERİNİ TAŞIYABİLİYOR

Batıgöz Sağlık Grubu Göz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Uğur Ünsal, retinanın embriyolojik gelişim açısından merkezi sinir sistemiyle aynı kökenden geldiğini belirterek, beyinde meydana gelen bazı değişikliklerin retina üzerinde de iz bırakabildiğini söyledi.

Son yıllarda yapılan araştırmaların, Alzheimer ve Parkinson hastalarında yalnızca beyindeki sinir hücrelerinde değil, retina sinir liflerinde ve gözün mikrodamar yapısında da değişiklikler görülebildiğini ortaya koyduğunu aktaran Ünsal, bu nedenle retina görüntülerinin yapay zekâ algoritmalarıyla analiz edilmesine yönelik çalışmaların hız kazandığını ifade etti.

OCT GÖZE TEMAS ETMEDEN GÖRÜNTÜLÜYOR

Optik Koherens Tomografi (OCT), düşük güçlü ışık dalgalarıyla retinanın yüksek çözünürlüklü kesitsel görüntülerini elde eden gelişmiş bir görüntüleme yöntemi olarak kullanılıyor. Göze temas gerektirmeyen ve radyasyon içermeyen sistem sayesinde retina, sarı nokta ve optik sinirdeki yapısal değişiklikler birkaç saniye içinde ayrıntılı şekilde görüntülenebiliyor.

Araştırmacılar, yapay zekâ destekli analizlerle retina sinir lifi tabakası ve damar yapısındaki değişimlerin nörodejeneratif hastalıklarla ilişkisini ortaya koymaya çalışıyor.

ERKEN TESPİT TEDAVİ SÜRECİ İÇİN ÖNEM TAŞIYOR

Uzmanlara göre Alzheimer ve Parkinson'da klinik belirtiler ortaya çıktığında beyindeki sinir hücrelerinin önemli bir bölümü geri dönüşü olmayan hasar görmüş olabiliyor. Bu nedenle bilim insanları, unutkanlık, titreme ya da denge sorunları başlamadan önce biyolojik değişimleri tespit edebilecek yöntemler üzerinde çalışıyor.

Erken dönemde elde edilecek bulguların risk grubundaki kişilerin daha yakından takip edilmesini, gerekli durumlarda ileri nörolojik incelemelerin planlanmasını ve koruyucu yaşam tarzı değişikliklerinin daha erken uygulanmasını sağlayabileceği değerlendiriliyor.

"TEK BAŞINA TANI KOYAN BİR YÖNTEM DEĞİL"

Toplumda OCT ile Alzheimer veya Parkinson tanısının kesin olarak konulabildiğine yönelik yanlış bir algı bulunduğunu belirten Doç. Dr. Uğur Ünsal, yapay zekâ destekli retina analizlerinin umut verici olmasına rağmen henüz tanı koydurucu bir test olarak kabul edilmediğinin altını çizdi.

Ünsal, "Bu teknolojiler, nörolojik hastalıkların risk değerlendirmesine katkı sağlayabilecek destekleyici yöntemlerdir. Şüpheli bulgular saptandığında hastaların mutlaka nöroloji uzmanları tarafından ayrıntılı şekilde değerlendirilmesi gerekir" dedi.