Alzheimer tanısında yeni dönem: Kan testi Türkiye’de uygulanmaya başladı

GAZETE PENCERE- Alzheimer hastalığında erken tanı ve tedaviye yönelik bilimsel çalışmalar hız kazanıyor. 21 Eylül Dünya Alzheimer Günü kapsamında düzenlenen toplantıda yeni ilaçlardan kan testlerine, zona aşısına ilişkin araştırmalardan hastalarda görülen davranışsal belirtilere kadar son gelişmeler ele alındı.

Türkiye Alzheimer Derneği Tıbbi Kurul Başkanı Prof. Dr. Başar Bilgiç, Alzheimer ile ilişkili erken beyin değişikliklerini yansıtan “pTau-217” adlı biyobelirtecin Türkiye’de çeşitli klinik laboratuvarlarda ölçülmeye başlandığını açıkladı.

HERKESE TARAMA TESTİ OLARAK ÖNERİLMİYOR

Bilgiç, pTau-217’nin uygun koşullarda tanısal değerlendirmeye önemli katkı sağlayabildiğini ancak yalnızca doğrulanmış ve güvenilir platformlarda ölçülmesi gerektiğini belirtti.

Testin şimdilik zihinsel şikâyeti bulunan kişilerde ve hekim istemiyle uygulanması gerektiğini vurgulayan Bilgiç, herhangi bir şikâyeti bulunmayan sağlıklı kişilerde yaygın tarama amacıyla kullanılmasını destekleyecek yeterli veri olmadığını söyledi.

HASTALIĞIN İLERLEMESİNİ YAVAŞLATAN İLAÇLAR

Türkiye Alzheimer Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Dilek Şahinöz, beyinde biriken “amiloid” adlı maddeyi hedefleyen yeni ilaçların Alzheimer hastalığının ilerlemesini yavaşlatabildiğini ve dünyanın bazı ülkelerinde kullanılmaya başlandığını belirtti.

Şahinöz, tedaviler sırasında bazı hastalarda beyinde sıvı birikmesi veya küçük kanamalar görülebildiğini, hasta seçimi ve düzenli kontrollerin bu risklerin yönetilmesinde önem taşıdığını aktardı. Bu tedavilerin Türkiye’de henüz erişilebilir olmadığını söyleyen Şahinöz, sağlık altyapısı ve geri ödeme düzenlemelerine ihtiyaç bulunduğunu ifade etti.

ZONA AŞISI VE DEMANS İLİŞKİSİ ARAŞTIRILIYOR

Prof. Dr. Başar Bilgiç, son yıllardaki araştırmalarda zona aşısı olan gruplarda demans riskinin yaklaşık yüzde 20 daha düşük bulunduğunu belirtti. Galler ve Avustralya’daki çalışmalara işaret eden Bilgiç, bulguların umut verici olduğunu aktardı.

Türkiye Alzheimer Derneği de 65 yaş ve üzerindeki kişilerin zona aşısına erişimini artıracak ulusal bir program oluşturulması çağrısında bulundu.

HIRÇINLIK HASTALIĞIN BİR BELİRTİSİ OLABİLİR

Toplantıda Alzheimer hastalarında görülebilen huzursuzluk, huysuzluk ve ajitasyon gibi davranış değişiklikleri de gündeme geldi. Türkiye Alzheimer Derneği Yönetim Kurulu Üyesi ve hasta yakını Hatice Sertaç Süslü, bu belirtilerin günlük yaşamı, uyku düzenini ve sosyal ilişkileri etkileyebildiğini belirtti.

Süslü, öncelikle yaşam ortamının sadeleştirilmesi, fiziksel aktivite, müzik ve sanat temelli destekler ile bakım verenlerin eğitimi gibi ilaç dışı yöntemlerin uygulanması gerektiğini; yeterli yanıt alınamayan durumlarda ise hekim değerlendirmesiyle ilaç tedavisinin gündeme gelebileceğini ifade etti.