OVP bugün açıklanıyor: Hükümet bir önceki programda hedefleri tuttursaydı ne olacaktı?

Hükümetin ekonomiye dair üç yıllık projeksiyonlarını ortaya koyacak olan Orta Vadeli Program (OVP) saat 14.00’da açıklanacak. İktidarın önümüzdeki 3 yıllık süreçteki tahminleri merak konusu olurken, bir önceki dönemde yapılan başarısız tahminler yerine bu defa daha "tutarlı" tahminlerin açıklanacağı beklentisi hakim.

2023-2025 Orta Vadeli Programı'nda hükümet enflasyona ilişkin hedeflerini tutturamadı. Son açıklanan verilerle enflasyon ağustosta aylık bazda yüzde 9,09 artışla yıllık yüzde 58,94'e yükseldi. Bir önceki OVP'de ise 2023 için yüzde 24,9 enflasyon hedefi konulmuştu. Oysa sadece 2023 Temmuz ve Ağustos enflasyonu yüzde 19 seviyesinde gerçekleşti. Yıl henüz bitmedi ancak Merkez Bankası'nın yıl sonu için enflasyon hedefi yüzde 58'de bulunuyor. Merkez Bankası bu oranın yüzde 62'ye sapabileceğini de belirtti.

Büyümede ihracat ve üretim ön plandaydı ama..

Bir önceki OVP'de hükümet 2023 için yüzde 5 büyüme hedeflemişti. O dönemde "Türkiye Ekonomi Modeli" sloganıyla ihracat ve üretimle büyümenin sürdürülmesi vurgulandı. Türkiye 2023 yılının 2. çeyreğini geride bıraktı. Henüz yıl bitmedi. 2. çeyrekte de büyüme oldu olmasına ama iddia edilen gibi ihracat ve üretimle değil, tüketimle. TÜİK verilerine göre Türkiye bu dönemde yüzde 3,8 büyüme kaydederken, ihracat bir önceki çeyreğe göre yüzde 9 geriledi. Yüksek enflasyon ortamında vatandaşların harcamaya yönelmesi sonucunda ise tüketim yüzde 15,6 artarak büyüme oranlarına en çok katkı yapan kalem oldu.

İhracat-ithalat

Bir önceki OVP'de ihracat 2023 için 265 milyara dolar olarak tahmin edildi. Şu an ise Türkiye'nin ihracatı 247,2 milyar dolar seviyesinde. İthalat tahmini ise 345 milyar dolarken, gerçekleşen rakam an itibariyle 316,8 milyar dolar.

Kur tahmini de tutmadı

Hükümet 2023-2025 OVP'sinde 2023 ortalama dolar kuru tahmini olarak 21,52, 2025 için ise 25,77 rakamlarını telaffuz etti. 2023'te gerçekleştirilen genel seçimler öncesinde kur artışını göze alamayan iktidar, Merkez Bankası kanalından piyasaya milyarlarca dolar sattı. Kur seçim öncesinde 19,20'li seviyelerde, bu satışların etkisiyle tutuldu. Ancak sonuç; Merkez Bankası'nın kasasının boşalması ve seçim sonrası baskının azaltıldığı dolar kurunun 27 liraya dayanması oldu. Yani dolar şu an hem 2023 hem de 2025 tahminlerinin üzerinde kaldı.

İşsizlik oranı tuttu

Hükümet 2023 için bir önceki OVP'de yüzde 10,4'lük hedef koydu. Son verilere göre Türkiye'de işsizlik oranı 2. çeyrekte yüzde 9,7 olarak gerçekleşti. Henüz yıl bitmedi ancak işsizlik oranlarında hükümet şu an için hedefi tutturdu.

Hükümet güven için çabalayacak

Seçimlerin ardından ekonomide uygulanan heteredoks politikalardan kısmi olarak vazgeçti. Piyasalar bugün açıklanacak OVP'de bir önceki döneme göre daha gerçekçi tahminler yer alacağını ve bu şekilde ekonomiye kaybedilen güvenin geri kazanılmaya çalışılacağına dair görüş bildiriyor.

Reuters'a konuşan bir portföy yöneticisi "Yeni ekonomi yönetimi uzun süredir hazırlık yapıyor, ileriye dönük yeni bir mesaj var mı izleyeceğiz. Faizlerin nihai seviyesi hakkında net bir fikir olmasa da TCMB ve ekonomi yönetimi sıkılaşma konusunda yeterli sayılabilecek mesaj verdi. Hükümetin bütçe, büyüme ve enflasyon tahminlerinin mevcut beklentilerden ne kadar farklılaştığını göreceğiz” dedi.