Garantili İşler

Osman Gazi Köprüsü

Bu köprünün maliyeti 1,2 milyar dolar ve otoyollarla birlikte toplam maliyet 6,5 milyar dolar olarak hesaplandı. Günde 40 bin araç geçiş garantisi verilen köprü için başlangıçtaki 31 dolarlık fiyat, her yıl ABD'deki enflasyon kadar artıyor. Osmangazi Köprüsü'nün, 15 yıl 7 ay olan işletme süresince garanti geliri 7,8 milyar dolar olacak. 2035 yılına kadar işletilecek köprüden 2019'da 8 milyon 486 bin araç geçti. Geçmeyen araç sayısı 5 milyon 754 bin oldu. Hazine'ye maliyeti 2019 için 2 milyar 35 milyon liraya ulaştı.

Avrasya Tüneli

Günlük 70 bin araç geçişi ve araç başına 4 dolar ücret garantisi verilen Avrasya Tüneli'nin 25 yıllık işletme süresince, geçen ve geçmeyen araçlar nedeniyle firmanın devletten alacağı tutar 2,6 milyar doları buluyor. Avrasya Tünelinin maliyeti 1,4 milyar dolar oldu. Tünel için yıllık 25 milyon 125 bin araç garantisi verildi. 2019'da 17 milyon 514 bin araç geçerken geçmeyen araç sayısı 7 milyon 611 bin oldu. 

Yavuz Sultan Selim Köprüsü

2,5 milyar dolarlık Yavuz Sultan Selim Köprüsü ve 115 km otoyol için tek yön günlük 135 bin araç geçişi garanti edildi. Köprü için 3 dolar, otoyol için de kilometre başına 0.08 dolar ücret garantisi verildi. Fiili geçiş sayısı bu rakamlara ulaşmadığında devlet farkı şirkete ödüyor. 7 yıl 8 ay 20 gün işletme süresinde geçen araçlardan alınan ve geçmeyen araçlar nedeniyle devletin ödeyeceği tutar 1,2 milyar dolar, otoyol için de 6,9 milyar dolar olacağı hesaplanıyor. Firma bu sürede 8,1 milyar dolar kazanacak.

Ankara Garı

2037 yılına kadar işletilecek olan gar için 106 milyon yolcu garantisi verildi. Her biri için 1,5 dolar, bunun üzerindeki her yolcu için 0.5 dolar ödenecek. 106 milyon yolcunun bedeli 159 milyon dolar olacak. Hem gelen yolcular hem de garantinin üzerindeki yolcular için YHT'de devlet kasasından 3 yılda, 14 milyon 996 bin dolar çıktı.

İstanbul Yeni Havalimanı 

İstanbul Yeni Havalimanı, 25 yıllık işletme süresi için 22 milyar 152 milyon avro artı KDV ile ihale edildi. Devlet yüzde 61'lik garanti verdi. ÖTV, KDV, gümrük muafiyeti sağlandı. Devletin kasasından gelen her yolcu için dış hatlarda 20 avro, iç hatlarda 5 avro çıkıyor. 

Zafer Havalimanı

28 yıllığına işletilecek olan Zafer Havalimanı'nda verilen yolcu garantisi sayısı, 1,6 milyon kişinin yaşadığı bölgedeki Kütahya, Afyon ve Uşak'ın nüfusuna yaklaşıyor. Yıllık yolcu garantisinin de sadece yüzde 5'i gerçekleşiyor. 2019'da 5 milyon avro ödendi. Proje, bugüne kadar Hazine'de 1 milyon 153 bin 634 avro zarara neden oldu.

Şehir hastaneleri

KÖİ modeliyle yaptırılan 10 şehir hastanesinin kullanım bedeli olarak üç yılda yapılacak ödeme 31 milyar 45 milyon lira olarak gösteriliyor ve bu tutarın 4 milyar 349 milyon liralık kısmı 2017-2019 yıllarında ödendi. 2020 yılı için de 5 milyar 679 milyon lira özel ödenek ayrıldı. 2017-2022 yılları arasında yapılan ve yapılacak şehir hastaneleri için 30 milyar 530 milyon liralık kira ve hizmet bedeli ödeniyor.

Çanakkale Köprüsü

Günlük 45 bin, yıllık 16 milyon 425 bin araç geçiş garantisinin verildiği projede, köprüden geçiş ücreti KDV dahil 18 avro. Köprünün açıldığı ve para alınmaya başladığı günden bugüne günlük geçiş sayısı 6 bini bulmadı.

İşin özeti yapan çok kazanıyor, işleten aşırı kazanıyor, kullanan veya kullanmayan yani halk -her zamanki gibi- kaybediyor.

Önceki ve Sonraki Yazılar
Kubilay Kaptan Arşivi