A101'in çatı şirketi Yeni Mağazacılık A.Ş., Sabancı Holding ve Carrefour Nederland BV'nin sahip olduğu CarrefourSA hisselerinin yüzde 89,28'ini 325 milyon dolar değerleme üzerinden satın almak için 17 Nisan 2026'da anlaştı.
Ancak, satışın tamamlanması, Rekabet Kurumu onayı da dahil olmak üzere kapanış koşullarının yerine getirilmesine bağlıdır.
Bizim işimiz de burada başlıyor.
Nasıl mı?
Gelin bir bakalım.
PERAKENDE SEKTÖRÜ
TÜİK verilerine göre Türkiye’de yaklaşık 3,6 milyon işletme bulunmaktadır.
Üretici ve tedarikçiler de hesaba katıldığında bu işletmelerin 2,3 milyonu perakende sektörüyle bağlantılı olarak faaliyet göstermektedir.
Söz konusu işletmelerde 10,2 milyon kişi çalışmaktadır.
Bu sayı yaklaşık 17,5 milyonluk toplam çalışan sayısının yüzde 58’idir.
Bu denli büyük bir sektör verimsiz çalışmaktadır.
Sektörün duayenlerinden Servet Topaloğlu’nu, Bloomberg HT Tarım Editörü programında izledim. (29/4/2026)
Topaloğlu, perakende sektöründeki verimsizliği İspanya örneği üzerinden açıklıyor.
Beş büyük perakende şirketinin mağaza sayısı İspanya’da 6 bin, Türkiye de ise 44 bin imiş.
Buna karşın bu mağazalardan elde edilen ciro İspanya’da 65 ve Türkiye’de ise 40 milyar avroymuş.
Bu durumda mağaza başına yıllık ciro İspanya’da 11 milyon Türkiye’de ise 900 bin avro oluyor.
Sonuçta mağaza başı ciro açısından İspanya, Türkiye’den 12 kat daha başarılıdır.
Türkiye’deki perakende şirketleri bu verimsizlikle mücadele etmek için birkaç şey yapıyorlar.
Tarım başta olmak üzere, küçük üreticilerin boğazlarını sıkıyorlar.
Yani tarlada ucuza alıp, kasada pahalıya satıyorlar.
Artık, küçük üreticiler marullarını, soğanlarını, patateslerini bedavaya yakın satmayı reddederek tarlada imha ediyorlar.
Öte yandan, bu firmalar bile isteye fiyatlarını artırıyorlar.
Rekabet Kurulu, 2021 yılında beş ulusal zincir market ile Savola Gıda ve San. Tic. A.Ş. (SAVOLA) unvanlı bir tedarikçinin satışa sundukları pek çok ürünün perakende satış fiyatlarının tespiti amacına sahip, topla-dağıt özelliği de sergileyen kartel niteliğindeki anlaşma veya uyumlu eylemler 4054 sayılı Rekabet Kanununu ihlal ettiklerine karar verdi.
Kurul, bu şirketlere toplamda 2,6 milyar TL idari para cezası verdi.
Topla-dağıt uygulamasının varlığı için, bir dikey ve iki yatay olmak üzere, en az üç teşebbüs gerekmektedir.
Topla-dağıt vakalarında yatay düzlemdeki aktörler kendi aralarında bir araya gelmeye çalışmakta, gelemedikleri zaman, sözleşme ilişkisi içerisinde oldukları ve bu yatay ilişkiyi mümkün kılacak bir pazar gücüne sahip olan dikey bir aktörden faydalanarak teşebbüslerine ait nitelikli sayılabilecek bilgileri birbirleriyle paylaşmaktadırlar.
Bu dikey aktör sayesinde edindikleri nitelikli ve normalde gizli tutulması gereken bilgiler ile uyumlu eylemlerde bulunmaları da mümkün hale gelmektedir.
Kartel yoluyla rekabeti ihlal ettikleri için para cezasına çarptırılan beş şirketten ikisi, A101 ve CarrefourSA, şimdi de devir talebiyle Rekabet Kuruluna başvurdu/başvuracak.
Peki Kurul bu başvuruya nasıl cevap verecek?
Devam edelim.
ŞİRKET BİRLEŞMELERİ NEDEN İZNE TABİDİR?
Birleşme ve devralmaların rekabeti kısıtlayan tekeller veya baskın oyuncular yaratmasını önlemek için birleşme kontrolü yapılmaktadır.
Rekabet kurulları anlaşmaları inceleyerek, piyasalarda rekabetin kısıtlanmasını, fiyatların artmasını ve ürün kalitesinin bozulmasını önlemektedir.
Çünkü, şirketler rekabet kanunlarınca yasaklanan kartel anlaşmalarını yapamadıkları zaman, yasal bir işlem olan birleşme ve devir alma yoluna gidebilmektedirler.
Rekabet Kurulu, beş yıl önce kartel anlaşması yaptıkları için ceza verdiği beş şirketten ikisinin birleşmesinin piyasadaki rekabeti kısıtlayıp, kısıtlamayacağına bakalım nasıl karar verecek?
Kurulun kararını merakla bekliyorum.
İyi pazarlar.
