Mehmet Şandır
Doğanın intikamı
İnsanlık ateşle terbiye ediliyor...
Doğa, kendisinden alınanları geri alıyor; alanları ateşle cezalandırıyor.
Avrupa yanıyor…
İlim insanlarının açıklamasına göre, atmosferin Avrupa kesiminde oluşan yüksek basınç sistemi, Avrupa'yı yakıyor.
"Isı kubbesi" veya "Omega blokajı" denilen bu yüksek basınç sistemi, tıpkı bir tencerenin kapağı gibi yer seviyesindeki sıcak havayı hapsediyor, havayı yukarıdan bastırarak aşağı doğru itiyor, bulut oluşmasını engelliyor, güneş ışınlarının zemini sürekli ısıtmasına, hava moleküllerinin sıkışmasına yol açıyor. Böylece, sıcak hava yer seviyesinde birikiyor ve dışarı çıkamaz hale geliyor. Bu durum uzun süre devam edince afete dönüşüyor; ölümler ve yangınlar can yakıyor...
Aşırı sıcak hava dalgası; Avrupa'da orman yangınlarına ve kitlesel ölümlere sebep olan bir doğal afete dönüştü. Haziran ve Temmuz aylarında özellikle İspanya, Fransa, İtalya'da yaşanan iki 'aşırı sıcak hava dalgası' sonucunda rakamlar muhtelif olmakla beraber en az yirmi bin insanın öldüğü söyleniyor ve orman yangınları her şeye rağmen söndürülemiyor.
Bilim insanlarına göre Avrupa şu anda dünyanın en hızlı ısınan kıtası konumunda. Kopernik İklim Değişikliği Servisi verilerine göre gezegende sıcaklar sanayi öncesi döneme kıyasla yaklaşık 1,4 derece artarken, Avrupa’da bu artış yaklaşık 2,4 dereceye ulaşmış.
SEBEP NE?
Bilim insanları, günümüzde, yüksek basınç altında oluşan aşırı sıcak hava dalgasının çok daha sık olmasının temel nedeninin iklim değişikliği olduğunu vurguluyorlar. Kesinleşen araştırmalara göre, petrol, kömür ve doğal gazın aşırı tüketilmesi sonucu atmosfere salınan sera gazları yalnızca küresel sıcaklıkları artırmakla kalmıyor, aynı zamanda geniş ölçekli atmosfer dolaşımını da değiştiriyor. Bunun sonucunda yavaş hareket eden yüksek basınç sistemleri daha kolay oluşuyor ve uzun süre aynı bölgede kalarak sıcak hava dalgalarının hem süresini hem de şiddetini artırıyor.
İstatistik veriler de bu değişimi doğruluyor. Avrupa, 1950 ve 1999 yılları arasındaki 50 yılda yalnızca 5 büyük sıcak hava dalgası yaşarken, son 25 yılda 20'den fazla şiddetli sıcak hava dalgasıyla karşı karşıya kalmış.
SONUÇ; KORKUNÇ
Almanya’daki halk sağlığı kurumu Robert Koch Enstitüsü’ne (RKI) göre, 41 dereceyi aşan ve ülke tarihinin en yüksek hava sıcaklarının ölçüldüğü haziran ayını da içeren süreçte 19 Temmuz itibarıyla 9 bin 800 kişi aşırı sıcaklar sonucu hayatını kaybetmiş.
BBC'ye göre, İngiltere'de Mayıs ve Haziran aylarında yaşanan olağandışı sıcak hava dalgasında 2 bin 700'den fazla kişinin aşırı sıcağa bağlı nedenlerle hayatını kaybettiği belirtiliyor.
Özelikle İtalya, İspanya ve Fransa da aşırı sıcaklar nedeniyle binlerce insan hayatını kaybetmiş.
Aşırı sıcak hava dalgasının bir diğer sonucu orman yangınlarıdır. İspanya, Fransa günlerdir yanıyor; Avrupa Orman Yangını Bilgi Sistemi (EFFIS) verilerine göre yıl başından bu yana yaklaşık 1.400 yangın çıkmış ve 435 bin hektar alan kül olmuş. Yangınlar nedeniyle Fransa ve İspanya'da 300 binden fazla kişi tahliye edilmiş. Bu sonuçlar her yıl daha da kötüleşiyor.
Batı medeniyeti, kendi eliyle kendi sonunu hazırladı; Avrupa, azgın sanayileşme ile oluşan ve filtre edilmeden salınan sera gazı emisyonları sonucu aşırı ısınan atmosfer ve aşırı sıcaklarla boğuşuyor; insanlar ölüyor, ormanlar yanıyor ve yaşamın her alanında maliyetler hızla artıyor.
Tehlikenin büyüklüğünü fark edelim; kapıya dayanmadan tedbir alalım diye yazıyorum;
'Aşırı sıcak hava dalgası' bir doğal afettir; sonuçları yıkıcıdır.
Eyyam-ı bahur günleri geliyor.
Meteoroloji'ye göre yeni haftada Doğu Akdeniz ile Güneydoğu Anadolu bölgeleri adeta kavrulacakmış; Cuma günü Adana 38, Gaziantep, Kahramanmaraş, Adıyaman 42, Diyarbakır 43, Şanlıurfa ve Batman çevreleri ise 44 derecelere ulaşacak, bu gün hava sıcaklıklarının İstanbul'da 32, Ankara'da 30, İzmir'de 37 derecelere ulaşması bekleniyormuş...
Yeşil vatan yanıyor; henüz daha yangın mevsiminin başındayız...
Orman yangınını söndürmek için geliştirilen teknik donanım; uçaklar, helikopterler ve arazözler önemlidir ancak orman yangınını İNSANLAR SÖNDÜRÜR! Orman yangınının çıkmasını insanlar önler. Çünkü yangınları yüzde doksan oranında insanlar çıkarır.
Ormanları, sadece kanunla koruyamayız; orman içi ve kenar yerleşim yerlerinde yaşayan insanlar için ormanı geçim kaynağına dönüştürmeliyiz ve ormanları onlara korutmalıyız.
Orman Yüksek Mühendisi olarak arz ederim...